Skip to main content

Full text of "Dain spioradail"

See other formats


V: ; V 



-"'^- : 4» 



. 






■ffi 



Digitized by the Internet Archive 
in 2013 



http://archive.org/details/dainspioradail1820gran 



DAIN 



SPIORADAIL. 



LE 

PARUIG GRANND, 

ANN AN STHA-SPEA, 

JM FAGUS D'A BHAILE NAN GRANNDACH, 

ANN AN 

SGIREACHD ABERNEICH. 



Ps. cxxxix. 5. — Seinnidh iad ceol ann an slighibh IEHOBHAH, 
Ephes. v. 19. — Le salmaibh, le oran', 's le laoidh'bh ; 
Ps. lxxxix. 1. — 'S le beachd air a mhorachd, 'us seinn air a throcair 5 
Ps. cxix. 113. — Ni e smuainteanan feolmhor a chlaoidh.-^ 



INBHIRNEIS : 



CLODH-BHUAILTE LE EOIN SEANNSTONE AGUS A CHUlDEACHD^ 

AIR SON 

AN UGHDAIR AGUS UILLIAM ETTLES AGUS A CHUIDEACHD '; 

AGUS R'AN REIC LE 

•LIBHER *US BOID, B.UNEIDIN ; M. OGLE, GLASCHO 5 

¥. SCOTT AGUS D. UEIR, GRIA.NAIG ; AGUS 

E0LN GRANND, INNERLOCHj'. 



1820. 



i 



CntereD m ^>tattmier$' $aH. 



AN CLAR INNSIDH 



Aàreamh. Taobh duilleag* 

1.— Gradh m' Fhir-Shaoraìdh -5 

2.— Gealladh an t-Slanuighear S 

3.— Eifeachd a'm fuil an Uain 11 

4.— Buaehaillean Israeil 1-*' 

5.— Calbhari 1? 

6.— Coigrich 22 

7. — An Dachaidh Bhuan- 27 

&— -An Deagh Shaighdear... SO 

9.— An Turus 33 

0.— Garadh Edein. * * 39 

L— OranGaol. • 43 

2 Truaigh Shiorruidh 4& 

.3— Staid Naduir. 52 

| 4. — Oran do'n t-Saoghal 57 

5. — Gairdeachas an Fhirean 61 

6.— Aonachd an Spiorad 6 5 

i 7.— Glaodh na Mairtairaich. 73 

! 8— La a Bhreitheanais, .../... «*»# ......... ... j$P 






DAN SPI0RADAIL. 

Gradh m y Fhir-Shaoraidìh 



S E 



radh m' Fhii-Shaoraidh a bhios na cheoidomh, 
'S ann air ba choir dhorah bhi deanamh sgeul ; 
Fa n' se thug coir dhomh, le ffiuil a dhortadh, 
Air saorsa ghloirmhoir a chioinne fein : 
'S e sud an t-oran a 'bheir dhomh solas, 
Co fhad 's is beo mi sa chruinne-che ; 
■ 'S 'nuair theid mi dhachaidh, a' gleann nan deoir so> 
Se sud mo cheol anns an t-saoghal chein. 

Ge d' tha mi taireal a' measg mo chairdibh, 

Thaobh 's gur ann dhasan a thug mi speis ; 

JVlar thubhairt lob, tha m' Fhear-Saoraidh beo, 
i 'S tha mis' an dochas gu 'm faic mi e ; 

'lfla mi 'n dochas a dhol na chomhdhailj 

Anns na neoil, 'nuair a thig e fhein ; 
I 'S ni 'n sealladh mor sin, dheth aghaidh ghloirmhor, 
, Na h-uile bron a chuir uam 'us deur. 

| Tha doimhne 'us aird' ann an gradh an t-Slanuighfhear^ 
I Nach gabh aireamh, na cuir an ceill : 

Ach chi sinn moran na bhreith, 's 'na bhas de% 

'Us chi sinn pairt deth 'sna h-uile ceum ; 

Chi sinn e tighinn o staid co arda, 

| gur anri dasan bha aingleaa De— 
A 



A s deanamh aoraìdh, le an anamaibh crabhach, 
*a an aghaidh sgail air le 'n sgiathibh fein. 

Ach rinn e mhorachd' 's a ghloir sin fhagail, 
'Us 's ann a dh'f has e na dhuine truagh ; 
Bha 'n Ti a b' aird' air a bhreith 'san sfeapul, 
An t-ait' bu taireal a' measg an t-sluaigh ; 
Cha 'n ann le morchuis a f huair e arach, 
Cha 'n ann le ailghios chaidh thogail suas ; 
Bu duine craiteach o bhreith gu bhas e, 
Cha 'n fhac iad aillteachd air bith na ghruaidL 

Bu duine bronach air ioma' doigh e, 

O 'nuair a thoisich a thurus sgith ; 

Air son a ghraidh thug iad fuath gu leoir dha, 

'S bha iad 'ga f hogradh o thir gu tir ; 

Bha na h-Iudhaich gu dlu an toir air, 

A chum a leonadh, 's a chuir fo chis ; 

Fa n' bha dorchadas air an cnodach, 

Is gu 'm b'e ghloirsan an solus fior, 

Cha d' rinn e tair air an dream bha ard dhiu'* 
Ach thug e 'n ait dhoibh, 'us phaigh e cis ; 
? Us air na sraidibh cha chual iad ard e s 
à 'nuair f huair e chaineadh, cha d' chain e ris , 
Le meud a ghairdeachas ann ar slainte, 
Chuir e an naire ann an neo-bhrigh ; 
9 S le meud a ghraidh dhuinn ghabh e ar naduir^ 
A chum ar tearnadh o ? n t-sloChd a b'isl'. 

Anns a cheart tìaduìr 's na pheacaich A dhamli j 
-Nuair thug e 'm bas air a shliochd gu leir^ 



*S ann rinn an Slan'fhear gach ni 'n aird detli, 
'S an lagh rinn ardach le umhlachd feiu ; 
'S a chum ar tearnadh o chumhachd bais, 
Leig e bheath bhain, a' deanamh 'n aird na reit' ; 
*S a chum a bhrath'rean a thoirt gu Pharas, 
D'f huillìng e 'm bas air a chranna-cheus. 

sibhs' a thainig a dh'ionnsuidh f habhair, 

Fa 'n 's e bhas rinn ar tarruing dlu ; 

Seallaibh 'n arda ri sliabh Chalbhari, 

'S chi sibh a ghradh ann an solus ur ; 

Cha 'n e na sgailean bh'aig Maois 'san fhasaich, 

'Tha 'n t-Uan-caisg' air a chuir air cul ; 

'S tha 'n Ti ag basach' rinn subhach Daibhidh, 

'S a bh' aig na faidhean am beachd an suil. 

Chi sibh 'n caramh tha air an t-Slan't'hear, 

Mar dhinnis Daibhidh gu'm biodh a chuis ; 

Tha tairbh Bhasan air tional lamh ris, 

'Us iad 'ga shathadh 's na h-uile taobh ; 

Gach neach a dh'eirirh, bha deanamh sgeul air, 

Rinn iad an treigsinu, 's an cuir air cul ; 

'S Uan-De aca nis 'ga reubadh, 

'S e 'n deigh cheusaidh, 's'ga chuir san uir. 

Anns an uir chuir iad Righ nan duil, 

Gun aon duil ri e thighinn beo ; 

Ach an Leomhan do threubh Iudaidh, 

'S ann a dhuisg e le cumhachd mor ; 

Dh'fhag e 'naimhdean 'us cinn bhruit ac', 

Air a chul-thaobh na'n luidhe leoinnt' ; 

Thog e 'n uachd'ranachd air a ghuaì ; "bh, 

'Us chaidh e suas, 's ann dn'ionnsuidh gloir, 

t 



A2 



Gealladh an t-Slanuigh-fhear* 



JL 5 iongantach co grasnihor, 
'S tha SIanuigh~f hear na*r> ■ tiadh, 
Cna'n <^i! nith ni sta dhoibh, 
N Gh do phaixtich e ri shhugh ; 
G c d' nacl do gheall saibhreas, 
'Tho rt dhoibh àa taobhs' do'n uaigh ; 
Gheall e sith 'us aoibhneas dhoibh ; 
-'S an oighreachd ata Shuas, 

'S e gheall e ann na f hirinn — ■ 
Do na fireanaibh gu leir, 
Gur ann trid ioma' trioblaid, 
Theid iad 'stigh do rioghachd Dhe^ 
Ach annam-sa bithidh sith agaibh ? 
Deir losa riu le bheul ; 
'S ge d' dhean an saoghail tair oirbh, 
Cha'n fhag mi sibh, 's cha treig. 

Bithidh fuath nan uile dhaoine dhuibh^ 

'S cha 'n iongnadh ge do bhi ; 

'Bhrigh gur ni ro f haon leo sibh — ■ 

Bhi leanmhuinn aobhar Chriosd ; 

Ach 'mheud 's gur mis' thug saorsa dhuibfc, 

'S nach ann deth 'n t-saoghal sibh ; 

Ni iad tric 'ur caineadh dh'f heuch— 

An aicheaidh sibh 'ur Righ» 



Ach iad-san uile a dh'aicheas rai, 
An lathair an t-sluaigh gu leir ; 
Cha'n f haigh iad coìr, 's cha'n airidh iad, 
Air pairt dheth rioghachd Dhe. 
'Nuair thig mi ris le gairdeachas, 
Chum slaint' do m' mhuinntir fein, 
Bithidh mis' an sin 'ga 'n aicheadh-san, 
An lathair aing'lean Dhe. 

Co'r bith dh'iarras fabhar orm, 
'S nach gradhaich mi ni 's mo~— 
Na athair, 'us a mhathair, 
A chlaun, 'us a mhnaoi phosd', 
Cha'n aidich mis' os aird' e, 
An lathair Righ na gloir ; 
Mur tog e chranu-ceusaidh, 
'S mo leanmhuiu fein gach lo. 

Ach sibhs' a lean gu dilis mi, 
Le cridhe fìor gun gho y 
A threig gach ni bha priseal reibh^. 
'S a chuir fo chis an f heoil ; 
Ma ghluaiseas sibh 'san f hirinn, 
Bithidh 'ur sith mar abhainn mhor ; 
'S le buanachd chum n& criche dhuibh^ 
Theid sibh do Rioghachd na Gloir. 

Na dibiribh 'san f hasach so,— ** 
Mo ghras a chuir an ceill ; 
Tnnsibh anns gach aite, gn'n 
Bo bhasaich aon Mhac Dl\e$ 



ÌQ 



Thugaibh gu saor do chach uaibh,, 

An ni thug slaint' dhuibh fein ; 

? S machreideas iad 's an t-Slanuigh-fhear ? 

Cinnt, rinn e 'n aird an reit. 

An aithne nuadh a dh'fhag mi dhuibh, 

Is aill leam cuir an ceill ; 

Gu'n aithnich iad mo chairdean-sa ? 

Le meud an graidh d'a cheil ; 

Coi'-lionaibh nis mo ghairdeachas, 

Gu'm bi sibh ghnath gu reidh ; 

'S bithidh mis' ag uilach' aite dhuibh 3 

A stigh am Pharas De. 

Ge d' tha sibh lag, cha churam duibh, 
'S bhur suil ri Righ na Gloir ; 
'S laidir air 'ur cuii-thaobh mi, 
? S mo ghradh dhuibh ur gach lo ; 
Na h-uisgeachan cha mhuch iad sibh^ 
Ge d' dhuisg na tuinn gu mor; 
'S an teine cha dean ciuradh oirbh 5 
Bithidh sibh 'san fhurnais beo. 

Ni beag3n ìafthean doruinneachj 

Bhur toirt gu solas buan ; 

Slan le luchd an f hoiraeart^ 

Tha bhur dochas ri dol suas / 

Bheir mi trid ghleann nan deoir sìbh 5 

Mar cheannard seoilt* do m' shluagh 

? S bheir mi thar abhainn Iordan sibh^ 



MGra'r GomMach' aig a bhruaG&» 



I 

'N sin toisichidh neo-bhasmhoraehd, 

'S thig slainte o mo ghnuis ; 

'S gheibh sibh chum 'ur gairdeachas, 

Gu brath bhi seinn mo chliu ; 

Bheir mi le m' lamh, gu fabharach, 

Na deoir a bharr 'ur suil ; 

'S tha ieigheas anns an aros sin, 

Ni slan an cridhe bruit'. 

Cha chluinn sibh bron, no eigheach ann, 

No bas no pein, no caoidh ; 

'S cha 'n iarr sibh solus greine ann, 

Gu feuchain air gach taobh ; 

Bithidh 'n Ti 'ta uile-leirsinneach, 

E fein na sholus dhuibh ; 

'Us ni lath'rachd aoibhinn sibh, 

'S bithidh ghvadhs' 'n 'ar beul a chaoidha 

Chi sibh sin an aireamh, 

Dheth na braith'rean a thug buaidh> 

Air tionail as gach aite ann, 

O 'n airde-deas 'us tuath ; 

'N uair bheir e stigh d' an aros sin, 

Na trailean bha co truagh ; 

Nach iongantach co grasmhor, 

'S a ta Slanuigh-f hear nam buadh ! ! ! 



o 



Eifeachd a'm Fuil an XJain, 
f 



s ann tha.'n eifeachd a'm fuil ah Uai%. 
Qhum ar n-eacearta ghlanadh uainn 5 



13 



^.ch 's bochd an sgeul a ta nis ri leughad&j 
Naeh 'eil speis d'i do reir a luach. 

Tha daoine gorach air sheoil na dha, 

Nach aill' leo 'n dochas a chuir 'na bhas ; 

Theid iad an di le bhi dhiobhail eolais, 

Air 'n f huil chaidh dhortadh a chum air slaint'* 

'S an dream thug speis da, cha dean iad uaill, 
Fa 'n 's e chaidh cheusadh an ait' a shluaigh ; 
Cha'n ann diu' fein a fhuair iad an reite, 
Ach leis an eifeachd bha 'm fuil an Uain. 

'S e fein da 'n eiginn an cumail suas, 

'N uair thig deuchainnean iomadh uair ; 

Tha mheud deth thruaill'eachd a ghna' mu'n cuairt doi 

'S nach faigh iad buaidh ach le fuil an Uain. 

Tha daoine saoglialta' an gaol gach uair ? 

'S ann air na caoraich, a thaobh o'n Uain ; 

5 S tha 'n leomhan beuchdach a ghnath aig saoth'rach ; 

Dh'f heuch' co dh'fhaodas e shlugadh suas. 

O, fanaibh dlu, chum 's nach dthoir e buaidh ? 
Na tugaibh geill da, 'us ìheid e uaibh ? 
'S a shaighdean teinnteach ni sibhse mhuchadh^ 
Fa 'n rinn sibh cumhnant le fuil an Uain. 

O, bithibh laidir le airmeachd Dhe, 

'IT's creidimh slainteal agaibh mar sgeith ; 

5 S 'nuair bhios an namhad ag iarraidh fath oirb^ 

Le caiimt m t-Slanuigh-fhear dunaibh foheul. 



13 



j Xaairbhìos e ieoraich am bheii sìbh sgftR, 
j nn ibh dha gu'n do bhasaic^ Criosd ; 
' S gu 'm bheil gu leoir ana na f huil chaidh dhor(adh ; 
S gu 'm bidii bhur dochas ann h-uia na crich. 

N sin thig e'n cairdeas, 'us their e ribb, 
jiir sibhs' an aireamh tha 'm fabhar Dhe, 
l'Us ge do ghluaiseadh sibh nis' mar's aill leibh, 
Gu'm bidh sibhi tearuinnte feadh gach re. 

Ach innsibh dha, gur iad cairdean De, 

Aig am bheii aitheanta, 's a ni d'an reir ; 

An dream nacii aicheadh 'n lathair an t-sluaigh e, 

'S a leannas 'n t-Uan ge b'e taobh a theid. 

'S e cuilbheair' Shatain bhi laidir, treun, 
Tha fagail cairdean gun ghradh d'a cheil ; 
Feuchaidh se faillingean dhoibh 's na brath'ribh, 
Dh'fheuchainn 'n tair e an cuir o cheil ! 

! 's ann tha feum air bhi caithris buan ; 
'S a ghnath bhi 'g eigheach ri Pugh nan sluagh ; 
Oir cha'n 'eil ni chumas duinnt' ri cheil iad, 
Mar dean an eifeachd tha ^m fuil an Uàin. 

Ach trid an Ti thug an t-sith mu'n cuairt, 
Cha'n 'eil ni anns nach faigh iad buaidh ; 
Co dhiteas, no leigeas sios iad ? 
'S fear coimhid- Israeil 'ga 'n cumail suas> 

Air feadh na fasaich 's e fein an cull, 
Oir tha iad dha mar tha cloich a shuil ; 



14 



'S tha ghealladh grasmhpr nach dean e 'nl fagail ? 
'Nuair thig am bas gu'n toirt h-uin na h-uir, 

Trid ghlinn a bhais bios e ghnath na'n coir, 
Gus an sabhalair iad fadheoidh ; 
'S am bì iad iearuinnte o gach namhad 9 
Anns a Chanaan tha lan deth ghloir. 

'S 'nuair bhios iad thall o na h-uile truaighy, 
'S ag cuir au ceill co thug dhoibh a bhuaidh ; 
Cha bhi h-aon nach cuir ris a sheula, 
Gur ann bha 'a eifeachd am fuii au UAIN, 



Buachaillean IsraeiL 



& E 



thuirt an t-Ard Bhuachail, tha shuas ann an gh 
Dh'f hag mi mo chaoraich ann 'n saoghal nan deoir ; 
Cheannuich mise gu daor iad, bha mo ghaol doibh co m< 
'Sniar bhith gu'nd'rinn mi'n saoradhchad'fhaod iad bhib 

Nis gheibh iad ah durachd mur diult iad dhomh geill, 
Gheibh iad buachaill'ean iulmhor a stiuras an treud ; 
'Ni "ni bcath'chadh an comhnuidh le beo aran o neamh, 
'S dhoibh a theagaisgeas eolas air Orduighean Dhe. 

Aithnichidh sibhse na buach'llean a f huar dheth mo ghra 
*S e-'n toil-inritinn gu buan bhi toirt luaidh air mo bhas. 
Cha chunnt iad ach suarach gach cruaidh-dol 'us cas, 
'Fa'n tha'n suil ris an duais o na Bhuachail is aird. 



15 



) idh mo chaoraichs' air chalì air na beanntaibh gu leir . 
\ nn luchd faire dall nioran call air mo threud ; 
I na buachaillean seolta f huair eolas uam fein, 
ir iad dhachaidh do m' chro iad, le seoladh mo bheul* 

jair gheibh iad 'sa chro iad, 's e 'n solas gu leir, 
beath'chadh le eolas, gach seòrs' tha'nn san treud ; 
1 le fior bhainne blath, martha'naduir am feum, 
cuid le biadh laidir, 'nuair dh'f hasas iad treun. 

bheathaich mo chaoraichs' air plao gain gun sta, 
teagasg mi-naomha cha taobh iad gu brath ; 
'n urr' iad a bhi beo, mar bhios moran deth chach, 
ùsdeachd an t-seorsa tha gun eolas air gras. 

'n iarr mo bhuach'leansa buanachd dheth 'n treud, 
3hi na'n daoine saibhir oscionn cighreachd Dhe ; 
le cridheachaibh deonach, dol romp' anns gach ceum, 
; iarraidh Righ na gloir bhi ga'n seoiadh na'm feum. 

q codal, *s Ua'n duisg, 's e 'n CUram do ghnath, 
neartach' nan gluinean a ta lubadh gu lar ; 
thean tha bruite bhi ga'n duuadh an aird, 
Mghisibh as ur a thig o Ughdar nan gras. 

buach'lean gun Churam, a leig dhiu' bhi ri feum, 
sealltuinn mu'n cuairt air son buanachd dhoibh fein« 
t iad fein agus Satan an aird le cheil, 
a fhuair iads' an tuarasdal, f huair eis' an treud. 

'm faidh Esaias dol dan air an cliu, 
:haillean dall, 'us coin bhalbh thuirt e riu ; 



u 



Coidlidh iad samhach, gun eolas gun iul, 

3 Us tabhannaich cha dean iad air beui na air culL 

Tha 'm faidh Ieremias a ris cuir an ceill, 
Nach eil buachaillean Israeil dileas do'n treud ; 
Leigheas iad gu h-aotrom gach aon bha fo chreuchdj 
Le sith thoirt do dhaoine gun naomhachd d'a reir. 

Tha 'in faidh Eseciel, d'a reir 's mar bha cach, 
A dearbhadh a mi-bheusan, le reusan no dha ; 
Gheall iad, le 'in breugan, d'an eucoireach slaint', 
a h-aon cha robh pilitìnn o inntinu a bhais. 

'S 'nuair thainig an Slanuighf hear a bhaia anns an fliec 
Dhinnis e mu'ii deithinn, E fein agus Pol : 
Thig iad an eudaidh chaorach gu daoine thoirt ìeo, 
Ach 's madaidh-alìaidh gharg iad a mharbhas gu leoir. 

ìhi choir do chinn-iuil bhi ag stiuradh an treud, 
'S an teagasg bhi ga'n urach, mar dhriuchd air an fh< 
Ach tha'n dream ud gun churam^ neo-iulmhor iad feii 
'S tha Peadar agus Iude tohtan cliu dhcibh d'a rcir, 

Is tob'raichean deothach, 'us neoil iad gun uisg', 
Garbh thonnain beucach nach geill, 's nach gabh fois 
Ruitli iad an slighe Chain, gun ghradh mar bha eis, 
'S tha inntinn Bhaiaim do ghnath dol na'n cois. 

Ach buachaiilean rao ghaol-sa, tha saothrach' gach la, 
'S tha beàrhachadh mo phobuil aig tobair na slaiht ; 
Tha seoladli mo shluaigh air na cluaintibh is fearr ; 
? S nach dean tair air a h-aon air na shaoth'rich mo §m 



r 



e d' gheibh iomadh saraeh' -o chach anns an f heoii, 
ithidh iadsan am Pharas, 's bithidh cach anu am bron ; 
heid iad h-u'm a bhais, deanamh gairdeachas mhor, 
'nuair thogas iad an cinn, bios iad semn ann an gloir. 

Juair thig latha mor a ehuairtich, bithidh uamhas air cachj 
ch eiridh mo bhuach'leansa deanamh luathghair. 
heibh iad airson duais, mar chrun uaill ann an la, 
u dream a bha le'n seol' air an treorach 'gu slaini'. 

ch eiridh na cinn-iuil a bha stiuradh nan dall, 
h'fheuch an aidich Righ nan dull iad 'snach cunnt e'n cali 
ch ni dealradh a shuilean an sgiursadh air ball, 
• u teioe nach gabh muchadh, gun duil ri tighinn an nall. 

'nuair a thìonndas iad, chi iad na firean gu leir, 
U chi siad mo chipearean a' libhrig an treud ; 
air an deanamh sgiamhach le h-iomhaigh Mhic Dhe 
, luim dealradh gu siorruidh mar ghriau anns an speur. 



Calbhari. 



KJ tnc mi smuaineach, 's mi m'aonaT 
Gw'm-^heil an saoghul sotruagh; 
'S fomadh bron tha ri f haotainn, 
Air an taobh so do'n uaigh ; 
ì'eumaidh oighreachean neimhj 
A dhul trid dheuehainnean cruaidh 



B ^ 



18 

Ma'n ruig iad an oighreachd, 
'Sam bheil aoibhneas bith-bhuan, 

Ach tha aon ni 'ga 'n leonadh, 

Gu'm bheil an comhnuidh 's gach uair, 

Mar bha Lot ann an Sodom, 

A' faicinn doi-bheart an t-sluaigh ; 

A' faicinn cairdean, 's luchd-eolais* 

Agus moran co truagh ; 

'S gur e bhi toi'each' na feola^ 

An ni sonruicht' tha uatlu 

Ciod a dhitheas, ciod a dholas, 

Ciod bheir solas an traths ? 

Ciod ni sgiamhach an f heoil duinn 

'S e tha moran aig ra'dh ; 

Cuid le aidhir 's le sugradh, 

Caithidh 'n uine gun sta ; 

'S iad a ghnath co beag curam 

Ris na bruitean gheibh bas. 

'Nuair a chuimhneas mi'n caramh^ 
'S tric a dh'f hag e mi sgith ; 
*S tric a mhili e mo ghaird'chas, 
'Nuair a b'f heafr bhiodh ino shith ; 
Daoine truagh bhi na'n trailean, 
Aig an nambaitf ìò chis ; 
'S fearr leo stfiochdadh do shatan, 
Nà bhi na'n cairdean dò Chfiosd. 

Cha 'n eil na s n obair ach trailleachd, 
'S cha 'n eìì aci bas ann na'n duais ; 



19 

'Us iad fo chorruich an Ard-Rìgn, 
Fa'n 's ann dha's' thug iad fuath ; 
Sliochd ceannairceach Adhaimh, 
'S bochd an caramh ri luaidh ; 
Aeh tha mheud 'sa f huair tearneadh> 
Ann am fabhar an Uain. 

'N uair a leubhas mi 'm Biobal, 

Gheibh mi sgriobht' anns gach ait', 

Gu'm bheil iad sud, leis an fhirinn, 

Air an diteadh ma thrath ; 

Dh'f hag na Scrioptuirean shios iad^ 

Mar luchd di-meas air slaint' ; 

'S mur beirear a ris iad, 

'S e sud is crich dhoibh — am bas. 

A dhuine thruaigh, tha'n staid nadur, 

'S nach eil a'm fabhar ri Dia ; 

Tha thu leantuin nan sgail sin, 

A chaoidh nach sasuich do mhiann ; 

'S cha toir lagh nan deich aitheantan, 

Dhuitse tearnadh, no dion : 

As eug'ais umhlachd 's gach pairt deth, 

Cha d'thug e slaint' do neach riamh. 

Ach ma 's slaint' tha thu 'g iarraidh^ 
Ruig na briathrean 'ta sgriobht' ; 
Tair as o Shinai tha fiadhaich, 
'S teich gu Sliabh Chalbhari ; 
'N sin chi thu ceartas ga riarach', 
Agus Dia a' deanamh sith ; 
B2 



20 

S Mac a ghaoil toirt lan dioladh, 
A churn ar dion o dhol sios. 

Chi thu 'n sin air a cheusadh, 
An t-aon eiric a bh'ann ; 
'Neach a ghiulan ar eu-ceartan, 
E fein air a chrann ; 
Feuchaibh 'lotean, 's a cbreuchdain, 
Gu'u d'thug e speis do na chlann ; 
7 S feuchaidh curnhachd as-eiridh, 
Gur Eis 5 E Fein, a bha ann. 

So am Prionns', so 'n Slanui'fhear, 

So Immanuel fein ; 

So carraig nan alltain, 

'San daingneach laidir ri feum £ 

So an Ti tha toirt slainte, 

Do shiol Abr'aim gu leir ; 

'S an dream a dh'ol as a lanachd-s", 

Bithidh iad tearuinnt' gach re. 

Sibhse tha caithidh bhur storais, 
A' ruith nan solasain faoin ; 
Thigibh nis, agus olaibh 
De 'n uisge bheo tha gu saor ; 
*S biadh gu firinneach m' f heoilse, 
Deir Righ na Gloir ri daoin' ; 
'S is abhainn lan deth gach solas, 
An fhuil chaidh dhortadh a thaobh, 

O, sibhse thari saofhi'r, 
Thigibh, 's aomaidh 'ur cluas ; 



31 



Cha'n eil ni tha o dhaoine, 

Nach eil gu saor aig an Uan ; 

Togaibh chuing-san tha aotrom, 

Agus foghlumaibh uaith ; 

'S creidsinn anns mar Fhear-saoraidh ? 

Bheir air an t-saoghail so buaidh. 

Bheir e buaidh air an f heoil doibh 
'S togradh gorach chlann daoin ; 
Air ardan, 's air morchuis, 
'Us air na solasaibh faoin ; 
'S ni e 'n inntin a threorach', 
Chum bhi beo air a ghaol ; 
Ann an dochas a ghloir-sa, 
Air'n d'thug e coir dhoibh gu saor, 

'Se dochas a ghloir-sa, 
Chumas beo iad 'sgach cas ; 
'S gus an d'theid iad thar Iordan 9 
Bithidh an dochas a' fas ; 
'Nuair bhios dochas an f hirean 3 
Aig toirt sith aig a bhas; 
'S ann bhios dochas a chealg-f hir, 
A dol air falbh uaith mar sgail. 

'Nuair thig a chuis gus an deucHainn, 
'S mor a feum bhios air gras, 
Mur bi na fior i ithe fei ann, 
Cha bhi feum ann an sgail ; 
Ge d' bhios cealg-fheara mor, 
A' cumail cleoc orra an traths' 
B 3 



m 



Cha d'theid ah-aon dh'ionnsuidhgloir cfhiuY 
Tha Iehobhah aig radln 

Cha b'urra' an t-aingidh bhi beo, 
'S an rioghachd ghloirmhoir tha shuas ; 
Fa'n bhiodh inntinn co feplmhor, 
Lan morchui s, 'us uaill ; 
Cha b'e gradh bhiodh ^threj^aeh'. 
'S cha b , urr , e ghloir thoirt d'an Uan £ 
Cha mho thuigeadh e 'n t-oran, 
Tha na cheol doibh 's gach uahv 



Coigrich* 



\J 9 's mithic,h dhuinn gìuas'd, 

Agus siubhal gu luath, . 

Cha bhi ar laithean ro bhuan fo'n ghrein ; 

'S coigrich sinn 'us luchd cuairt, 

J G iarraidh an dutnaich tha shuas, 

Tha ar dachaidh, 'us duais air neimh. 

? S fasach ullartach, thruagh, 

Anns am bheil sinn air chuairt, 

Cha'n eil fois duinn, na suaimhneas ann ; 

Ach tha ar suilibh riut fein, 

Tha air neimhibh nan speur, 

Tàoir oira' gu'n ruith sinn an reis gu ceann. 



23 



'S ann air t-ainm bhios sinn Iuaidh, 

*S ma bhios tu leinn bheir sinn buaidh. 

Ge d' robh an saogh'l 'gar ruag' gu teann ; 

Dh'aindeoin Pharaoh, 'sa shluagh, 

Theid sinn thar a mhuir ruadh, 

'S bheir sinn tuiUidh is buaidh aig a cheann* 

'S ann a ta sinn 'san uairs', 

Mar luing air a chuan, 

A measg nan tonn ata uabhrach, ard, 

Ach 's treis an Ti sin tha shuas, 

Na tuiltean droch shluaigh, 

'S -tu chaisgeas am fuaim 'nuair 's ailì. 

*S tu bheir air ardan an gnuis, 
Gu tamh ghabhail 'san uir, 
'S theid an aillteachd air cull gu leir 
Ach do d' phobu! bochd, briut', 
Bios tu fein air an cull, 

'S le do ghras ni thu'n stiuradh 's-gach ccum : 

4" < 
G, stiur sinn le d' ghras, 
Gus an ruig sinn an t-ait'j 
Anns am bi sinn gu sabhailt beo ; 
Par nach bi sinn 'gar luasg', 
A' dol thuig agus uaith', 
Mar luing air na cuaintibh mor. 

Tha ar truailFachda f hein, 

A ghnath ruinne ag stribh, 

'S aig toirt oirne bhi sgith detb n fheeil ' r 

' Us luchd aitich ar tir, 



24 

Nach d'thug gradh dha ar Righ, 

'S ann tha 'n naimhdeas a sior dhol a moid. 

Na'm b'ann 'sa bheath' so amhain, 

A bhiodh ar suil ri do shlaint, 

Is sinn bu truaighe deth chach gu leir ; 

Ach ma 's ann thall o na bhas, 

A f huair sinn dochas ni's fearr, 

'Sinn is sona tha'n traths' fo n' ghrein. 

'S mor ar sonas r'a luaidh, 

Seach na trailean bochd, truagh, 

Tha ga d' aicheadh le gluas'd mi-naomh ; 

'S e sud is cainnt dhoibh gach uair, 

A Righ na Gloir imich uainn, 

Cha'n aill leinn eolas air d' bhuaidhibh naomh> 

Ach rinn thu ionmhas gu leoir, 

Thasgaidh suas ann an stoir, 

.Do'n dream a ghluaiseas air choir a'd' dheigh ; 

Dhoibhs' is fearr sud gu mor, 

Nu bhi toileach' na feol', 

'S luidh sios ann am bron fa dheoidh. 

B'f hearr an roghainn rinn Maois, 

Air teachd dha-san gu aois, 

Ghabh e amhghair maraon ìi d' shlùagli; 

Dh'f hàg e 'n Eiphit 'sa maoin, 

Ma' ri soalsibh faoin, 

'S chum e shuil air luach-saoth'rach buan, 

'S ann trid amhgliara mor, 
Searbh do fhuiì 'us do fheoil 5 ~ 



25 



Chaidh 'n dream tha 'nis ann an Gioir a' sehm ; 
S ma gheibh sinne d'an coir, 
Thoir dhuinn foighidin Ioib, 
S an uin' ghoirrid bithidh 'rn bron 'nar delgh. 

'Nùair a dhuiì'geas sinn tair, 

Agus niasladh 's cul-chain', 

'S ge d' bhagair iad bas bhios cruaidh ; 

Ma bhios e uii' air do sgath-s', 

Bithidh ar n' aoibhneas a' fas, 

Air son gu'n d'fhuair sinn an gras so uat. 

'S fearr na'n saoghal-s' gu leir, 

Bhi ann an aonachd riut fein, 

Fa'n nach fag th;;, 5 nacn t*"4? thu eliaoidlì ; 

'S tu a shaoras do threu&!, 

Le do ghairdeannaibh treun, 

'S bheir gach aon diu' dhuit ge?H mar ìlìgu. 

'S fearr aon iath' ann do chuirt, 

A' faighail sgeul air do chliu, 

Na mile lathari .-rjygrgdh haoth ; 

Tha beath, slaint', ogus iul, 

Ann an dealradh do ghnuis^ 

'Nuair ni thu *2.alitain ie d' shuilihh b.lath. 

Deonich dhuinne, anns gach cuis, 
A bhi fantuin riut dluth, 
'S gheibh sinn neart uat as ur gach lo ; 
'S an uair bhith's peacaich gun iul, 
A' tilgeadh t-aith'nta air cul, 
Thoir dhuinn an coimhid le curam mor^ 



26 






Le briathraibh do bheul, 

Dean ar stiuradh 's gach ceum, 

Chum air seach'ran uach d'theid sinn uat] 

Ni e call air do threud, 

'S bheir do naimhdean toi-bheum, 

Ma 's e 's gu'n sleamhnuich ar ceum'naibh uaiu 

Cum ar n-auamaibh beo, 

'S ann d'a t-ainm bheir sinn gloir, 

'S iad do statuin ar ceol 's gach am ; 

Gus an ruig sinn an gloir, 

'S am bheil aoibhneas gu leoir, 

'S cha bhi h-aon deth luchd do-bheart ann* 

JNa cuimhnich mionaid do chach, 

Na rinn iad oirn' air do sgath, 

*S ann rinn am foirneart ac' sta do d' chlann ; 

'S a reir saibhreas do ghrais, 

Dean an dusgadn 'na thrath, 

Tha iad na'n codal air barr nan crann. 

Thoir dhoibh teicheadh gu luath, 
'S na h-uile leth-sgeul chuiruath, 
Dh'ionnsuTdrr 'f* Ti thug a bhuaidh air a bhas f 
'S ge d' robh sinn ann san uaigh y 
Far nach cluinn sinn orr' luaidh, 
Thoir dhoibh eolas air fuaira na slaint 



F/g/Mj' 



An Dachaidh Bhuan, 



k. 



IR dhorah 'blii sealltuian air saoghal trungh, 
i mi caochladh tighinu air'gach uair : 
i mi daoine cuir an cul orm, 
. dol gu dluth chum na Dachaidh Bhuan. 

a sean 'us og a' dol sios d'an uaigh, 
t fag 's air laidir tha'm bas toirt buaidh ; 
uair tliig an t-am dhoibh an saoghail fhagaifj 
ì's linn na slau iad, cha tanih iad uair. 

h 's rabhadh mor sud do chach de'n t-sluagn ? 
s mithich dhomhs' gun chuir fada uam : 
a rabhadh ann, bhi deas gu falbh as, 
ntha'n tigh talmhaidh gu tighinn a imas, 

b 'nuair a chi sinn, le'r sealladh suil, 
•W) a' pilltinn à' dh'ionnsuidh 'n uir ; 
Hph t-anam priseal a' dol ris, gus 
faigh e bhinne o Righ nan duil. 

sin gheibli e duais a:g a chathir rnhoir, 
reir mar ghluais e 'n tir nam beo ; 

id e air ball 's ann dh'ionnsuidh suaimhneasj 
dheagh theid f huadach a dh'ionnsuidh hron- 

dhuinne, smuainich air so 'na thrath, 
I ann deth 'n t-sluagh thu 'ta gun ghras j 



28 V^\y\ 

Cha*n f hac, 's cha chuala tu ni co uamh'sach, 
Ris an t-sluagh sin a' tighinn 'na lathair. 

*N lathair an De bhios na bhreitheamh mor, 
5 Nuair a dh'f hoillsichear e 'na ghloir ; 
Bithidh an dream a roghnaich e deanamh eibhneis, 
'S ni uile threubha na talmhainn bron. 

O ! anam, rannsaich nach bi thu cli, 
'S ann thig an cali ort ma theid thu'n di, 
CaiHidh tu'n solas tha'n Righ na gloire, 
'Us air do dhoruinn cha'n fhaic thu crich. 

Ach rannsaich curamach ann an tìom, 
Dh'fbeuch' am bheil thu air d' bhreith a ris ; 
'S ma tha, cha churam nach dearbh do ghiulan, 
C ur creutair ur thu th'air faotuin sith. 

Ach na cuir dochas am briathraibh faoin, 
Ge d' f haigh thu seoladh o chuid de' dhaon' ; 
A labhras moran mu thimchioll trocair, 
5 S iad fein gun eolas air nithibh naomh. 

A dh'ionnsuidh Bhiobuil ruith gu luath, 
Dh'fh'euch am firinnich e do ghluas'd : 
^S matheir an fhirinn sin riut gur firinn thu. 
Bheir e sith dhuit nach d'thoirear uat. 

Ach ma's ann cli tba thu, so an uair, 
Ou tighinn direach dhlonnsuidh 'n Uain ; 
Dh'ionnsuidh 'n Ti sin thug suas an iobairt, 
ÌMs am bheil sith air a toirt mu'n cuairt. 



£9 



Na smuanich dail a chuir anns a chuis, 
Tha iatha na sìainl' ag dol seachad dluth ■; 
'S mar bi thu trath anns an daingneach laidir, 
T N uair thig am bas ort ? bithidh 'n dorus duinnt'. 

'S bithidh tusa ris ann an doimhneachd truaigh, 
A' caoidh gu siorruidh 'sna piantaibh cruaidh; 
'Sian le 'solas, tha bron gun chrioch anu 9 
'S thus'a ris aig an.Dachaidh Bhuan. 

Acli rna's firean thu thuig am fuaim,' 
j§ d'an d' rinneadh priseal an Ti thug buaidh .; 
Tha 'g iarruidh imeachd au ceum.na fìriun, 
fUs t-aighaidh direach air Sion shuas. 

Cha choir dhuit fein a bhi deanamh uaiU, 

Ma tha thu 'g eisdeachd ri guth an Uain ; 

'S ann thug e fein ort gur chreid thu 'n sgeul air ; 

jfi gach ni rtnri feum dhuit 's ann uaith' f hua'rr. 

Na h-uiie cuis anns am bi ort feum, 
'S e fantuin dluth ris, fo sgaiì a sgeith, 
Bheir ort gu'n giulan thu h-uile cuis diubk, 
'Nuair bhios do shuil ris na dh'thuiling e. 

• Nuair bhith's tu a' leubhadh mu Righ na Gloir 5 
A dh'fhuiJiug deuchainnean air gach doign ; 
Cha'n eil triobìaid, no bron, no eighea ud ann^ 
Rìs nach d'fheuch e an laithean f heoiL 

'S nis ge ard e aig deas-laimh Dhe, 
Tha bhuil a ghnath air a chairdibh fein j 
C 



30 

Na'n uile theanndachd tha efo amhghalr, 
'Us tha e teann orr' an am gach feuvn. 

Tha sud da riridh na mhisneach mhoir, 
Do'n dream tha dileas air taobh a ghloir ; 
Gur e 'n Ti sin tha dhoibh na dhidean, 
A bheath', an fkirinn, agus an rod. 



'Us ge d' tha chairdean an so air chuairt, 
Bheir e 'n aird iad, 's gheibh iad duais ; 
'Nuair thig am bas theid iad suas gu Pharas, 
'S bithidh iad gu brath aig an Dachaidh BhuAN. 



An Deagh Shaighdear. 



JLS tric a ehunnaic, ? s a chi, 

Mi daoin' an t-saoghail gun sith, 

Le bhi cogadh, 's a stribh ri cheìle; 

Ag iarraidh airgiod 'us or, 

Ag iarraidh onar 'us gloir, 

Ge d' theid iad seachn ' niar neoil nan speuraibh. 

Ach 's ann tha'n saibhreas gun di, 

Aig deagh shaighdearean Ios', 

Gheibh iad neart anns gach ni mar bhitlrs feum aii 

'S an uair a choisneas iad buaidh, 

'S mor an sonas, 's an duais, 

€rheibh jad oighreachd tha ehuas 'sna ueimhibb. 



31 



Ma's aim deth shaighdearean thu ? 

Feuch gu'm foillsich thu chliu, 

Fa'n tha e feia air do chuì, bi treubhach | 

'Us theid thu dhachaidh le buaidh, 

Fo ard bhratach an Uain, 

Dh'aiudeoin feachd agus sluagh na h-Eiphit. 

Ge d' robh an Saoghal 'sac f heoil, 

m moran dhaon' air do thoir, 

Agus Satan toirt ordugh geur dhoibh ; 

Dh'fheuch am faigli iad thu'n sas, 

'A cleachdadh innleachdain bais, 

Leagadh lin anns gach ait do d' cheum'naibh 9 

Ach n a gabh eagal gu brath, 

Tha do Righ air do sgath, 

Thoir thus' urram, 'us gradh, 'us geill dha ; 

'Us bheir e neart dhuit, 'us treoir, 

Nach dthig do naimhdean a'd' choir, 

Leis au airmeachd a sheol e fein dhuit. 

Ach sea-sa daingean 's gach tiom, 

Ann an Soisgeul na sith, 

Agus crios ort dhe'n f hiriim cheudua ; 

'S gluais gu treibhdhir briagh, 

Ann an eagal 's am tìarah, 

'S ni e d' bhroilleach a dhion mar uchd-eididh. 

Cum do dhochas gu teann, 

His a ghloir a bhios ann, 

'S ni sud mar chlogaid do cheann a chnudaclu 

Agus creideamh nan naoimh, 

C 2 

- 



32 

Biodh na sgiath dhuit a chaoìdh, 

'S cha dthig saigh'd a'd' thaobh nach much tf 

Deagh-licn do chridhe le stoir, 

Dhe ni is priseal na'n t-or, 

Focal firinn lehobhah, 's eisd ris ; 

'San ualr bhios Satan ri saothair, 

Chum do tharruing a thaobh, 

Bithidh sud na chlaidheamh da-fhaobhar geur dhuit 

'Nuair bhith's tu armicht' mu'n cuairt, 

'S ri caithris gach uair, 

Lean t-ard-cheannard gu buan, 's na treig e } 

'San uair a chluinneas tu luaidh. 

Gu'm bheil a bhratach dol suas, 

J S mithich dhuits' bhi gluas'd,. 's eiridh. 

? S bfthidh e na chairaid ri d' thaobh, 

'S i bhratach tharad an gaol, 

Dean thus a leantuinn gach taobh a theid e ' x 

'S ge do thuit thu 'sa bhlar, 

Gheibh thu aiseiridh 's fearr, 

'S bheir e dhachaidh ga Pharas De thu. 

Na gabhs' eagal 'san am, 

Gur aireamh hheag dhibh a th'ann, 

Arni an coimeas ri camp na h-Eiphit ; 

Ma 'se 's nach brist iad 'ur ranc, 

Cha'n f haigh iad sibhs' ann am fanc, 

Ma bhitheas sibh dileas an ceann a cheilje, 

Ma bhitheas sibh dileas 'us dluth, 
Bheir bhur.Righ dhuibh an crun, 



33 



An uair a chi sibh a ghnuis mar tha e 

>S an uair thig la 'n re-view, 

Gheibh sibh onar 'us cliu, 

Nach dtheid tuillidh air cul gu brath dhuibh> 

'Nuair thig Caiptcan 'ur slaint', 
Bithidh sud ag iibh na lathair, 
Gloìr, 'us onar, 'us fabhar siorrudih ; 
'Nuair bhitheas na creutairean baoth, 
Nach do gheill dha na thrath, 
Air an ioman gu brath as fhianuis. 

Ge d chuir e sgail air a ghloir, 

'Nuair ghabh e fuil agus feoil, 

Thig e fathasd le moran eibhneas ; 

Thig e fathasd mar Righ, 

Le dheich miltibh dhe naoimh, 

'& cha bhi rioghachd, no righ, nach geill dLka, 



An TuruSo 



'S 



iomAdh mulad 'us bron, 
Bha'n eois mo tQuruis chum gloir, 
A f huair mi milis ri'n ol, 'us searbh % 
Ach 's tu's' Ard-Righ na gloir, 
A thug uach d'f hailnich mo threoir, 
Fa'n bha t-fhabhar dhomh mor gu dearbh* 
C 3. 



m 



Fhuair mi aoibhneas gu leoir, 

'Us laithean soilleir, gun neoil, 

Le bhi fantuinn a'd' choir a' gluas'd ', 

Ach-'se 'm peac thug onn brcn, 

'Us ciochan seasg bhi 'gan deothal. 

? S iad sud bha seasamh, mar neoil, mu nr chuairt. 

Air dhomh sealltuinn san am^ 

Air mo shlighibh 'sa ghleann, 

'S air na ceumannaibh cam anns na ghluais ; 

Bheir so eolas dhomh ann, 

Nach eil do throcairean gann, 

? S gu 'n chomhnuich thu teann gus an uairs'. 

Fhuair thu'n toiseach mi'm thraiil, 

Aig a pheac', 's aig a bhas, 

Leanabh feirg', mar bha cach de'n t-sluagh ; 

Aig- mo naimhdibh an sas, 

Ann an ceangluichibh bais, 

'S iad ga m' mhealladh gach la' gu truagh. 

Ach fa'n ruinich thu, Rhigh, 

Nach rachainns' an dì, 

Ghlaclid thu greim dhiom, 'us mi air a bhruaìch | 

'S air dhuit sgaoladh an lin^ 

'S ann f huar mi saors', agus sith, 

? S thionndaidh m'aghaidh air Sion shuas. 

JBu bheag m'eolas 'san am, 

Ach 's tu bu chomhnadh dhomh ann, 

'Ga mo threorach' trid ghleann nan deoir ° r 

5 S mur 'bhith gu'n ghreas thu mi teann^. 



35 

'Nuair bhithinn leisg agus fann, 

Cha robh mo shiubhal ach mall 'san rod. 

'S e dh'f hag mo shiubhal co mall, 

'S iomadh leomhan a bh'anu, 

A' seasamh romham mar bheauntean buan ; 

Ach le do leantuins' gu teaun, 

Ghunnaic mis' aig a cheann, 

Nach b'e 'n leomhan bh'ann, aeh an t-UAN» 

'Nuair shiubh'linn da cheum, 

'Us mo shuile riut fein, 

Bhiodh an t-slighe dhomh rei' dol suas 

An sin bhithinn gu treun, 

'S bhiodh mo chridhe rium reidh, 

'Us thair 'neadh sud mi ceum'riaibh luath, 

Thair'neadh sud mi gu ceol, 

Le bhi 'faicinn do ghioir, 

'Nuair a sgapadh nan neoil, le 'n gruaim ; 

'S le bhi 'faicinn do ghaoil, 

A' deanamh taic' dhomh gach taobh, 

Bha mi 'faicinn 's a' faotuiu buaidh, 

'S mis a dh'aithnich mu thrath, 

'S f huair mi faireach', no dha, 

Gur tu cairaid a b'f hearr a bh'ann, 

Gach neach 'sna chuir mì mo dhuil, 

Fhuair mi e mar chuilc bhruit', 

'S togaidh mis' mo shuil chumnam beanxr.. 



36 

*S bithidh mi 'g uirnUigh riut fein ? . 
Oir tha mo naimhdean ro threun, 
'S tha iad uile gu leir air mo thoir ; 
Cuid mar leomhain toirt bheuc, 
'S cuid ri miodal le 'm beul, 
'S cuid 'g am folach fo sge mo chleoiCo 

Ach fa'n tha deuchainnean ann, 

Mar dh'fheuch thu da d' chlann, 

Na treig mi gu ceann an roid; 

Fa'n nach fhaic mi san am, 

Am bhe 1 mi faisg air a cheann, 

TS T o 'm bi mi fad ann an gleann nan deoir, 

Ma's e thachair a'd' run, 

Gu'n d'theid mi dhachaidh gu dluth, 

Dhionnsuidh fois ann an uine ghearr : 

Cumsa caithriseach mi, 

Chum 's gu'n imich mi'n sith ; 

'S e bhi inaille ri Ios' is fearr. 

Ach nia'& e so th'ann do run, 

Gur eiginn fuireaea car uin', 

O, bi feiit air an stiur 'ga ni' sheoil' ; 

"S cha bhi h-aitaireach tonn, 

Air >nach maircaich mo loug, 

? S thig mi tìiir, 's ann air fonn do ghloir* 

Ma tha e feumail dhomh tamh, 
3 Us cuan de dheuchainnibh shnamh, 
Deonuich paiiteas dhe d' gliras gun di ; 
JLe Spiorad uirruiigh giui dai! : 



37 

Ghum nach teichinn o d' Iathair ? 
Mar rinn Ionah 'nuair chaidh. e cli. 

Xa leig ormsa gu brath, 

TS T i bheir oilbheum, no bas, 

Air neach idir thug gradh dha'n Uan y 

~No ni bheir misneach do chach, 

Doi air 'n aighaidh gu dan', 

Gus an coinnich iad bas 'us uaigh. 

'S ma bhies roinnean gun f heum, 

'Measg na cloinn' is leat fein, 

*S iad le 'n doille, 's le 'n eud, toirt claoidlijr 

Baradh aonachd a cheil, 

Sgapadh caoraich do threud, 

Ris an dubhairt thu fein do naoimh„ 

Deonuich dhomhs' a bhi reidh, 
Iti luchd t-eolais gu leir, 
Ma tha'n dochas a reir do shlaint' \ 
'S cuin mi cialach 's gach ni, 
Chum 's nach meudaich mi 'n stri ; 
'S e- bhi deanamh na sith as fearr. 

'S ann o aonachd 'us sith, 

Gheibh sinn aoibhneas gun di, 

'S bhios t-oighreachds' a' sior thoirt buaidh ;, 

'S e bhios taitneach, maraon, 

*S e i hios dearbhte do dhaoin', 

? S a dh'fheuchas do ghaoil do'n t-sluag.h. 



38 

O, na tveig mi 'sa chuis-s', 

Ach dean fein dhomh an t-iul, 

'S cum mi iriosal, ciun, mar bu cholr; 

'S pill mo shuile o shannt, 

*S o gach curam a V ann, 

'S tric a chiurr iad do chlann, 's a leon. 

Fa'n tha curam gun sta, 

Teannadh dìuth rium gach la, 

Cum mo shuil ris an Ard-Rhigh mhoir; 

Bheir air na lile bhi 'fas, 

Anns a mhachair fo bhlath, 

'S cha robh Solamh co aillt' ann na ghloir, 

Chlmi eunlaith nan sliabh, 

Nach saoth'raich, 's nach sniomh, 

r S iad eudaicht' gu sgiamhach, blath ; 

'S ge d' nach taisg iad an loin, 

'S nach eil aca tigh-stoir, 

Gheibh iad pailteas gu leoir o d' lamho 

Fa'n 'se do churams' is fearr, 

Tarruing dluth mi ie d' ghradh,. 

'S bithidh mi 'n duil riut gu brath nach treig ; 

? S teichidh curam is cradh, 

'S bheir iad umhlachd dha d' ghradh, 

Air dhomh suil thoirt air aird, 's a leud. 

B'e sud dochas gach aon, 

A f huair eolas do ghaoil, 

'S e bu cheol doibh gradh-saoraidh 'n Uaik £ 

\S ge d' bha iad beo air a ghaol^ 



39 



'S ge à' dh'ol iad deth taom, 

'S leoir na th'ann, cha do thraogh iad au cuan. 

'S ma bhios m'inntinns ag tamh, 

Ann an innleachd na slaint, 

iGus an criochnaich mo la le buaidh ; 

Theid mo thogail do'n ait, 

|'S am bheil tobair na slaint, 

iO'm bheil na sruthanna Dlath teachd a nuas. 

i'S bithidh mo dhachaidh 's a ghloir, 
i'S nacn d'theid bac' air mo cheol ; 

Gheibh mi cupan ri ol gu cian, 

'Sam bi m'f hior-uisge beo, 

Ihig o'n Righ-chaithair mhoir, 

S cha d'theid a mheasgadh le bron feadh gach ial. 



Garadh Edein. 



K 



ach truagh libhse mar dh'eirich, 
\n Garadh Edein do'n t-sluagh ; 
ue cuilbheartan Shatain, 
Mhea> Ebh' agus Adhamh, 
Jhum umhlachd thoirt dhasan, 
m aghaidh Ard-Righ nan sluagh ; 
5 thug sud doruinn 's gach ait dhoibL, 
5 f huar am bas orra buaidfa. 



40 



Thug e'n naomhachd, 's an gloir dhiy^ 

Thug 's an eolas, 's an iul ; 

'S ge d' bu mhoir an cuid solais, 

Chaill iads' an sin coir air, 

Bha cheartas an toir orr', 

''S ehaidh a throcair air cul ; 

? S mar d'thigeadh Slanuigh-fhear gloirmhor, 

13u ro bhronach ar duil. 

Ach thaìnig sgeul aoibhinn. 
A chum nam braighdean bha'n sas ; 
Ach thainig Iosa, le solas, 
Chum an saoradh o'n doruinn, 
"'S fa'n sheas e 'n coir dhoibh, 
Chaidh Eis' a leonadh na'n ait-s',; 
5 S tha firinn 'us trocair 
Air comhlachadh ria bhas. 

Nach aoibhinn an sgeula 

Tha ga leubhadh do'n t-sluagh? 

Gu'n d'thug Iosa lan-dìoìadh, 

A thug do cheartas sar-riarach', 

'S le firinnteachd shiorruidh, 

Gu'n d'thug e sithchaint rnu'n cuaìrt ~; 

'S fa'n phaidh e na fiachan, 

Co ris dh'iarras feich uainn ? 



'S an dream a chreideas an fhirinn, 
Bheir e ris iad o'n truaigh ; 
Bheir e solas 'us sith dhoibh, 
? S bheir e dochas a ris dhoibh^ 



m 

Ris a ghloir tha neo-chriochnachj 
Anns an rioghachd tha shuas ; 
'S bithidh na creutairean naomh sin, 
Do'n Fhear-shaoraidh mar dhuais. 

Sibhse a chreid an sgeul aoibhinn, 
'S a rinn e saibhir le ghras ; 
Feuch gu'n gluais sibh gu dileas 9 
Anns gach ceuui mar rinn Iosa, 
Màr is cubhaidh do'n fhirinn, 
'S do rioghachd a ghras ; 
Ann an eud, 's ann an naomhachà> 
Ann an aonachd, 's an gradh. 

Na biodh mi-run, no farmad, 
Na biodh seanachas gun bhrigh ; 
Na biodh diteadh gun dearbhadh, 
'S na biodh stri, ao eud searbh ann, 
A' measg nain firean a ta 'g ainmach^ 
Gu'n d'f huair an anamanna sith ; 
S biodh an teo-chridheachd caìrdeal, 
Le gradh brath'real 's gach tiom. 

Ge do tha sibh 'san trath-sa, 
Ann am faisaich bhochd, fhuair; 
Air bhur cuartach' le-irioblaid, 
? S am peacadh ag stri ribh, 
Ma 's e 's gu'n gleachd sibh gu dileas 5 
Trid Ios' bheir sibh buaidh ; 
'S an uair thig e chum slainte, 
Ni sibh gairdeachas bhuan. 
D 



42 

Ni sibb gairdeachas shiorruidh, 
'N uair thig Ios' ann a ghloir ; 
Bithidh a ghnuis mar a ghrian dhuibh, 
Mar mhaduin chiun an deigh sianntan, 
Theid bhur dusgadh 'na iomhaighs', 
"S bith' sibh sgiamhach gu leoir ; 
As eugais peacaidh, no truaill'eachd, 
Theid sibh suas ann a chomh'ail. 

'Nuair thig e ris bheir e 'shluagh leis, 

Dhionnsuidh suairahneas 'us gloir ; 

A mheud 's a luidh anns an uaigh dhiu', 

'S an dream a choidil 'sa chuan diu', 

Bheir e o'n deas 'us o'n tuath iad, 

'S theid iad suas air na neoil ; 

'N sin slan le truahTeachd, 's mi-naomhachd, 

'N sin slan le saoghals' nan deoir. 

'Nuair a shuidheas an Ti ud, 

Air a Righ-chaithair mhor, 

'S thig gach creutair 'na fhianuis, 

A dh'fhaighail reir 's mar bha 'n gmomh'ra, 

JHfajg talamh 's neamh a thoirt fianuìs, 

Gur ceart a riaghlas e'n slogh ; 

'Nuair ni e 'n t-aing;dh a dhiteadh, 

'Sa bheir e'm firean chum gioir. 

'N sin gheibh na firinnich fabhar, 

Ann an lathair an t-sluaigh ; 

'Nuair their iads', so ar Sianuigh-fhear, 

°N sin, cha dean eis aon diubns' aicheadhj 



i 



43 

Their e riu, sibhs* mo bhrath'rean^ 
Sibhs' mo chairdean, 's mo shluagh ; 
Siubhlaibh dhionnsuidh na h-oighreachdj 
Anns am bheil aoibhneas bhi-bhuani 

An sin bithidh iads' air an tearnadh, 
O gach bas, 'us o'n uaigh ; 
Siubhlaidh iad le luath-ghaire, 
'S iad neo-thruaillidh, 's neo-bhasmhor, 
Theid iad gu luath dhionnsuidh 'n arois, 
Anns a bheil lathaireachd an Uain; 
'S bithidh iad a' seinn an sgeul aoibhinn, 
A shaor na braighdean o'n truaigh. 



Oran GaoiL 



T 



ogàibh, naoimhaidh, luath-ghaire^ 
Deanaibh gairdeachas ur ; 
Fa'n fhuair sibh bhi'm fabhar, 
Ri Ard-Righ nan duil ; 
Fa'n shaor e o'n bhas sibh, 
'S o'n trailleachd bu mho ; 
'S gu'n d'rinn e sgiamhach le shlaint sibh^ 
Thugaibh dhasan an cliu. 

Na'm b'e gu'm b' urrainn mi cainnt air, 
Thug e gradh dhuikh bha mor ; 
D % 



44 

Ghaidh eseachad air Ainglibh, 
'.Nuair a chaill iad an gloir ; 
? S ghabh e greim de' shiol Abr'aim^ 
Chum 's gu'n tearnt iad leis beo ; 
'S rinn e sgiamhach le shlaint iad, . 
Fa'n bha ghradh dhoibh co mor. 

So an gradh tha gun samhladh, 
S S nach do rannsaich neach riamh ; 
Cha b'e cairdean, ach naimhdean^ 
Ann an cainnt 's ann an gnioruh ; 
€>ha b'e dream a bha araidh 
Ach na traillean nach b'fhiach ; 
A rinn e sgiamhach le shlainte, 
Fa'n bha ghras dhoibh co fial. 

Ma*s neach thu th'air do naosih'chadhj 

Faic a ghaol tha gun cheann ; 

'Nuair chaidh fhoilseach' 'san t-saoghails^ 

"S t-Fhear-saoraidh a bh'ann ; 

]VIu'n d'fheud e do thearnadh, 

Jìiuair e 'm bas air a chrann ; 

'S fa'n rinn e sgiamhach le shlaint iìai 9 

Thoir do ghradh dha 's gach am, 

Teuch gu'n lean thu a cheumna, 
JMar rinn Enoch 'us Poll ; 
3 S na h-uile h-aon a thug speis dha, 
Cha b'ann dhoibh fein bha iad beo £ 
Cha sgaradh beatha, no bas iad^ 
.O Ard-ftigh na g'oir; 



45 

'S gu'n d'rinn e sgiamhach le shlain iad ? 
Fa'n bha ghradh dhoibh co mor. 

'S thuirt an te f huair cinnt air, 

'S a bha 'ga innseadh gu saor ; 

Sgapaibh ubhlan mu m' thirachioll, 

Oir tha mi tinn, 's ann le gaol ; 

Tha mo chridhe air failiung, 

Fa'n bha ghras dhomh co saor ; 

'S gu'n d'rinu e sgiamhach le shlaint mi— 

Is e mo Shlanuigh-f hear caomh. 

'S e thuirt nigheana 'n t-saoghails', 
Ma 's e gaol thug ort buaidh ; 
Innis dhuinne ciod an t-aobhar, 
Ma'm bheil do ghaol dha co buan ; 
Chunnaic sinn e 'san f hasaich, 
'S e bu taireal de'n t-sluagh ; 
Cha robh sgiamh anr^ :o ailteachd ? 
'S ghabh e tamh anus an uaigh. 

O! nig])eana gaolach, 

'S ann na aoduins' bha ghloir ; 

'S e dh'f hag sibhse gun speis da, 

Nach bu leir dhuibh fo n' chleoc ; 

'N uair ghabh e 'nar naduir, 

Thug sud sgail air a ghloir ; 

Ach chunnaic mis' e na b' sgiamhaich^ 

No ghrian troimh na neoil. 

Chunnaic sibhs' e gu taireal, 
pe dol gu tamlranns an Uaigh ; 
C3 



m 

Ach chtmnaic mis' e ag eiridh r 
r S ann aig' fein bha .bhuaìdh ; 
Chunnaic mis' e gu gloirmhor, 
Air na neoil a dol suas ; 
? S ann air deas-lahnh na inorachd r 
A tha e chomhnuidh gu buan. 

'S maisich e na clann-daoine, 
Ann an naomhachd gu mor ; 
'S ann dha tha ainglean ag aoradh P 
*S lion e 'n saoghal le ghloir ; 
Fhuair mi beath' agus sithchaint 5 
Ann am firinn a bheoil ; 
'S e mo ghradhsa Righ Shion, 
? S tha 'n t-slat rioghal no dhorn. 

Mus an d'fhag e 'n tir so, 
JBha e firinneach leam ; 
'S f huair mi chnmhairlean dilis^ 
'S iomadh ni thuirt e rium ; 
Fhuair mi gheallana priseal, 
Na'm bithinn dileas gach am ; 
'S tha mo dhochas as f hirinn, 
Is e mo liigh e, 's mo cheann. 



Thuirt e rium, tha thu 'n saoghail 3 
A bhitheas ri caoch'adh gach uair; 
Feuch nach meall iad do gìiaoil uam ? 
'S mis' a shaor thu o'n truaigh ; 
3 S mis' a cheannuich o'n bhas thu 5 
? S daor aphaigh mi do luach - 3 



47 



r S mabheir thu umhlachd 'us gradh dhom% 
Sud amhaiu na bheil uam. 

Ge do tha mi ga d'f hagail, 
Anns an fhasaich air chuairt; 
Tha mi 'g ullachadh ait dhuit, 
Anns an aros tha shuas ; 
'S ge d' robh trioblaidean craiteachj. 
'Ga do sharach' car uair, 
Le ainglibh mo latharachds', 
Bheir mi tearuinnt' thu suas. 

Tha mi 'g innse sud trath dhuit t . 
'S ann is fearr bheir thu buaidh, 
Gu'm bheil feirg air an Dragon^ 
Fa'n ghradhaich thun t-UAw; 
*S gheibh thu diumb' 'o do cnairdibh, 
Ach gheibh thu gairdeachas uams'/ 
'S biths'-s' ri caithris 'us urnuigh, 
Gus an turling mi 'nuas. 

Shlanuigh-f hear Ghrasmhor ! 

'S tu 's fearr dhomh tha beo ; 

'S an uair a chuimhneas mi t-fhabhar« 

Tha m'aobhair gairdeachais mor ; 

'S cha 'n e idir bhi taireal, 

Air do sgaths' rinn mo ieon ; 

Ach 's e mo ghiulan mi-rianail, 

Is tric a mheudaich mo bhron. 

'Se mo pheaca 's m' eas-umhlachd^ 
A dh'f hag briute mi chaoidh 5 



48 

*S gur ann 'leighis mo chreuchdan^ 
A cheus iad mo Righ ; 
Chaidh t-fhuil phriseal a 'thaomadhj, 
Air son gach aon de' do naoimh ; 
'S e sud an gaol rinn mo chiuradh, 
'Us rinn do shuilean mo chlaoidh. 

Ach fa'n dh'f heuch thu do ghradh dhomh t 

Na fag?a mi a chaoidh ; 

Gus am faic mi 'na d' ghloir thu, 

'S cha bhi bron ann, na caoidh ; 

'S an uair a thig an la' mor sin ? 

' Us saors' ghloirmhor do naoimh ? 

Bithidh mis' a deasach' mo lochran^ 

Gu dol an comdhail mo Righ. 



Truaigh Shiorruidh. 



'S, 



^tric a smuainich mi, chairdean, 
Na'n rachadh agam air dan a ehuir sios ? 
Gur ann air uamhas an Ard Righ, 
Agus saibhreas a ghrais th'ann an Criosd ; 
Dh f heuch an duisgeadh e aireamh, 
Dhe'n dream tha'n codal aig Satan 'na lin * 
Tha 'g eigheach sith agus tearr'nteachdj 
'Siad an cunnart gach'la dhol an dL 



49 



Ach tba mi faicinn mu thrath dheth, 
I Mur d'thig cumhachd o'n aird oirn' a nuas J 
, Gu'in fuirich iad mar tha iad 3 

'S nach bi h-aon diu gu brath air an gluas'd, 
|j 'Nuair tha neart agus slaint' ac', 
i Cha'n eii cuimhn' ac' air bas, no air truaigh ; 
I 'S nuair tha na nithibhs' 'ga 'm fagail, 
R *S ann tha'n cridhe do ghnath dol ni's cruaidh* 

[ O, dhuinne gun eolas, 

I Tha cuir cul ri Iehobhah, 's ri' reachd ; 

n *N anns au t-saoghail no'n storais r 

No'n ann an aidheir na h-oig' tha do thlachd ;. 
| Ma's ann, tha t-inntinnse feolmhor, 

*S tha thu fathasd an domblas do pheac' ; 
| ? S ma thig am bas air an doighs' ort, 
\ 'S eigin duits' a bhi 'n doruinn gu beachd,. 

No'n e coslas na diadhachd, 

Air 'n d' shocraich thu t-iartas gu leir ; 

I A' feuchainn sgail ann am briathraibh, 

( 3 S gun a chumhachd bhi riamh ort de reir ; 

. Mur d'rinn eolas na firinn, 

L Do thoirt a dhionnsuidh fuiì phriseal mhic Dhe^ 

I Co f had' 's is leir dhomh am Biobul, 
'S ann tha do thaice ri t-fhirinnteachd fein. 

? S ma ghoideas am bas ort, 
Bheir e sios thu do'n ait' 'sam bheil caoidh ; 
I 'S co dhinnis do charamh, 
Far nach d'thig furtachd gu brath ort, no faoidh.^ 



50 

Mur d'f huaìr thu. gaìrdean co laidir, 

'S nach dèan cumhachd an Ard Righ do chlaoidh 

'S coir dhuit smuaìneach' na thrath air, 

'S aobhar uamhas am bas do na daoi. 



Smuanich thus' air an truaigh, 

Tha feitheamh air an t-sluagh tha dol sios, 

A dhionnsuidh 'n deruinn bhith-bhuan sin, 

'S doibh tuillidh cha dual tighinn a nios ; 

Na'm b'e gu'n tuigeadh tu 'n caramh, 

Thoir leam gun'n eigheadh tu os aird, gun bhi sg 

Aig radh, f heara, 's a bhraithre, 

Ciod an doigh air an sabhalar mi ? 



Na'm b'e 's gu'n tuigeadh tu trian — 

Dhe n' tha ri f hulang de phian, 'us de bhron 5 

Anns an t-slochd tha gun iochdair, 

Fo chorruich an Dia sin tha mor ; 

Cumaidh cumhachd neo-chriochnach, 

Anns na lasraichaibh dian sin thu beo ; 

Ge d' robh deatach am piantan, 

'G eiridh suas ann gu siorruidh mar cheo. 

Dhionnsuidh an dorchadas shiorruidhs', 
Cha d'thig solus no grian ann gu brath ; 
'S cha 'n eii solas ri iarraidh, 
Ach guil 'us giasgan air fiaclaibh do ghnath ; 
Cha bhi aidhir, no ceol ann, 
? S cha bhi h-aon ann bheir solas do chach ; 
S cha bhi duil ann ri trocair, 
Ach guil, 'us caoidh, agus bron feadh gach al. 






51 



Is searbh an deoch tha ri h-ol, 

i Aig an dream a bhasaich gun eolas air Dia ; 

Cuan feirg tha gun trocair, 

Teine, pronnasc, 's stoirm mhor dhiu gun dion ; 

'Nuair thig na nithe sin comhiuath, 
f Bhios na'n tonnana beo feadh gach ial ; 
IGheibh iad sud mar am portion — 
IjLan cup dheth 's gur leoir dhoibh a mheutl. 

Ge bochd an gearan, 's ge truagh e, 
bAnns a chuan sin nach fuarich ni's mo, 
\ Righ nan duii cha ghabh truas dhiubh ; 
l'S e sud gheall E mar dhuais dhoibh o thus ; 
i Thuirt luchd nan cridheachan uabhrach, 
iCo an Dia bheir a nuas sinn do'n uir ? 

An Ti th'air neamh bheir e buaidh orr', 
p 3 S ni e 'n ioman, 's am fuadach o ghnuis. 

' Ma 's iad briathra na firinn, 

A tha mi nis air cuir sios ann mo dhan ; 
fci'S ann tha druigheachd da riridh, 
) Ur neach nach seall ann an tiom air son slaint' ; 
I Tha na laithean ro phriseal, 
\ .\g caithidh seachad, bheir sios iad gun dail ;. 
li'Us chi iads' aig' a chriche, 
i Gu'm bi chuis mar tha'm Biobul ag radh. 

Aich a nis, gu co-dhunadh, 
Bheiream comhairl' le durachd 's le gradli^ 
Do'n dream tha fuireach gun churam, 
r \nns an t-slighe do'n duchas am bas ; 



52 



lad a philltinn gu dluth aist', 
Dhionnsuidh Ios', o n* se Ughdar na slaini : ■;■ 
S S Eis a dh'ol anns chupan, 
Meud an doruinn nach giulanadh cach. 

'S an dream a chuireas an dulì ann, 

A^us aig a bheil suil ris chum slaint' ; 

liinn e'm peacadh aghiulan, 

'S thug e dioladh le umhlachd chum bais 5 

'S air a mheud 's da'n d'thig dlu dha, 

Cha chuir e uaith iad, 's cha dhiuit iad le tajr; 

'S ann 'ni e 'n saoradh o'n doruinn, 

'S bithidh gach aoti diu toir gloir dha gu brath. 



Staid Naduìr 



? S 



e dhinnis Dia na firinn duinn, 



Mur beirt' a ris an sluagh, 

Nach fheud iad dol d'a rioghachdsai*, 

? S tha sud na firinn bhuan ; 

Mur bi iad air an naomhachadh, 

Cha'n f heud iad a dhol suas, 

A dh'ionnsuidh an arois sholasaich, 

Anns am bheil gloir an Uain. 

'S ma tha mi cuir mo sheula ris ? 
Gur eigin da bhi fior 5 



53 



'S coir dhomh an coir a leughadh dhoibb 3 

O f hocal De 'ta sgriobht', 

'Us ge d' dhiult' iad eisdeachd ris, 

No geill thoirt do'n Righ, 
: Gu cinnteach 's comhar' bronach e, 
i Mur doirt mi mach mo chridh. 

'Se chuimhnich ban-righinn Ester dhomh ? 

Aon dleasdanas bha fior, 
| Cha'n fheudadh i bhi suaimhneaeh, 

'Us an sluagh bhi dol an di ; 
I 'S le trosg 's le urnuigh, bhuaidhaich i, 

'Us fhuair i run a cridh ; 
l 'Scha do sguir i dh'iarraidh fabhar — 
i Gus an d'fhuair iad fainne an Iligh. 

O ! ma ta, dean trocair oirn', 
rOir 's bronach coir 'nar tir, 
i Tha'n sluagh a dhiobhal eolas — 

Àir Iehobhah, tha na Righ ; 

'S tha blath na h-iuntinn f heolmhor ? 

'G inns' an stoir th'ann sa chridh', 
! Deth tharchuis air a mhorachdsan, 
, Ge bronach bhi 'ga inns'. 

Tha breugan 'us cul-chaineadh ann, 
'Us mionnan laidir, mor, 
'S tha morchuis agus ardan ann, 
'Us grainealachd gu leoir ; 
'S tha fanòìd air iuchd crabhaidh aan— 
Air teachd gu airde mhor, 
E 



5$ 

'S mhi-tiaoimhaich iad mo shaibaideàn 3 
O Righ is airde gloir ! 

Ach sud an ni tha nadurach, 
Do'n aireamh tha mi ìuaidh, 
Thuit iad ann an Adhamh, 
'Us tha'm bas air faotuin buaidh ; 
'S cha leum iad thair a gharadh ud, 
Rinn Satan chuir mu'n cuairt, 
Mur brist thu le do ghrasaibh air, 
'S O ! thig gun dail a nuas. 

O ! cuimhnich, ann do thruacantachd, 

Gu'm bheil an sluagh^gun treoìr, 

'S iad marbh am peac', 's.an euceartaibh, 

Gu leir o laithibh 'n oig' ; 

'S mur gairm thu iad gu h-eifeadach ? 

Cha'n eirich iad ni's mo ; 

'S mur cuir thu fein gu gluasad iad, 

Cha dual doibh a thighinn beo. 

O ! seatl-a nuas gu grad oirne, 

Tha sluagh na'n codal trom, 

'S aig bruadair iad bhi ailleasach, 

Air aite sleamhainn, lom ; 

Air bruach a chuain a bhathas iad. 

Ma dh'fhailnicheas am bonn, 

'S mur saor thu, Righ nan duil iad, 

Bithidh an dusgadh 'measg nan tonn. 

Ach 's caoraich chaillt' air seaeh'pan iad, 
'Mar neach blncdh ann an ceo, 



55 

'S fjadh-bheathaichean na maeharach, , 

Gle ocrach air an toir; 

'S mur dean an t~Àrd Bhuachaill sin, 

An cuartach' do na chro, 

'S e 'm bas an ni is dualaich dhoibh, 

'S iad a smuanach a hhi beo. 

Is mic struidheal da riridh iad, 

A rinn an ditheach' fein, 

'S a chaith a' maoin le striopachas, 

'UsJad air dhiobhail ceill ; 

Ach, O ! cuir Thus' gu rannsach' iatf, 

Mu'n ruig iad ceann an reis, 

'Us o gach seach'ran ceannsaich iad^ 

Gu bhi na'n clann dhuit fein. 

Ach 's cnamhan tioram, fann iad, 

Tha na'n luidh 'n gleann nan deoir, 

'S an uair bhios neach aig sealltuinn riu, 

Cha gheall iad a thighinn beo; 

Ach ma thig an f haidhdaireachd, 

Le gras an spioraid i heo, 

Bithidh farum 'measg nan cnamhan sjn, 

Tighinn blath le fuil 's le feoih 

'S e clann na feirg fp'n diteadh,. 
Their an f hirinn riu gu dearbh ; 
Tha mallachdan a Bhiobuil oirbh, 
5 S iad sgriobht' le bagradh gharbh, 
'S i sud an staid tha doruinueach, 
§hj malluicht' beo us marbh, 
E 2 



56 

■ S mur saor Thu 'Righ o'n diteadh iad^ 
Gu oinnt' bithidh chrich dhoibh searbh, 

Ach cia mar dhiarrain trocair dhoibh ì 

Mur leoir na chuir mi sios, 

Is nairahdean da do ghloirs' iad, . 

Tha cuir t-orduigh'n neo-bhrigh ; 

Cha'n eil an cridh' an toir ort, 

'G iarraidh eolas air do shligh, 

'S mar Shagairt dhoibh cha'n aill leo Th% 

Bhi t-Fhaidh, no do Righ. 

Ach so au t-aobhar gairdeachas 3 
Gur h-aon ro-ghrasmhor thu, 
\Ni trocair 'nuair 's aill leat — 
Air an aireamh th'ann do ruu ; 
'S cha leir dhomh h-aon co graineaU 
Nac.h f haod gras an tarruing diuth, 
'S bheir eolas air an t-Slanuigh-fhear 3 
Dhoibh beath', slaint', 'us iul. 

Tha^ farsaingeachd 'us eifeachd, 
Anns an eiric chaidh thoirt suas^ 
A dh'f hosgaii dorus reidh — 
J)o { ich creutair a ta gluas'd ; 
Ge d' bhitheadh iad co aingidh, 
Ris na h-ainglean thuit gu truagh, 
Ma tha naduir dhaoin' aca, 
Tha saors' ain fuil an Uain. 

Tha fuil na h-iobrnrt reitich sra ; 
Aig eiglieachd aii son sith. 



57 

Do gach aon a dh'eisdeas ris, 
'Sa gheilleas dha mar Righ ; 
Ge d' bhiodh mile saoghail ann, 
Cha d'theid a h-aon diu 'n di, 
Ma bhios iad air am faotuin — * 
Air an aonachadh ri Criosd. 

O ! ma 'ta, gabh truas dhinn, 

'S thoir thus' an sluagh gu geill, 

ffJs ionnlaidann 'sa chuan sin iad, 

O'n truailleachdaibh gu leir ; 

'S bithidh mheud 'sa rinn thu trocair otr^j 

Na h-oran nuadh na'm beul, 

'S bithidh iad na'n cruitheachd ur dhuit, 

Bhitheas a seinn do chliu gach re. 



Oron do'n t-Saoghal 



KJ iongàntach thu Shaoghaij. 
'S neo-chaochail do ghnuis, 
'S mairg a bheireadh gaol duit 3 
Is caochìaldeach thu ; 
Mheall thu ciann 'nan daoine 
Na'n saothair 'us nan duil, 
5 S tric a gheall thu solas, 
'.Nuair 's bron bh'ann do run, 
E3 



58 

Mheall thu iad le storas, 

Is morchuis is cliu, 

Is anamhiann na feoia, 

An oigridh co dhiu ; 

'S an dream a fhuair galeoir dfciot, 

'S a dh'ol ass'd gu d" chul, 

Chado mheudaich thu'n solas ? 

Co mor 'sa bha'n duii. 

Ach sgaoil thu do thoilinntinn., 
Gu m'inntinn a ghluas'd \ 
'S mis' a dh'f haodadh inns', 
Gu'm bheil t-innleachdan buan \ 
Gheall thu toilinntinn domh, 
Miltean de dh'uair ; 
Ach mheall thu gu mor mi, 
'Bs solas cha dh'f huair. 

Mur bhi gu'n d'f huair thu coir orm, 

O m'oige a nuas, 

Dh'f haodaianse bhi eolach, 

Air so'asan buan : 

Bha'm nor uisge beo, 

Tighinn le solaìs mu'n cuairt; 

Ach 's beag a f huair mi ol 3 

Le do dhochasan truagh. 

*S fed a rinn thu Shaoghail, 
Mo sWaodadh mu'n cuairt, 
Jnlo chumail o'n Fhear-sbaoraidh^ 
'Sa ghaol f holach uam j 



59 

Na'm faighinnsa de'n ghaol sin, 
Na shaoradh mi uait, 
Bhiodh nt'inntinn tighinn beo, 
Air a ghloir sin ta shuas. 

Bhiodh m'inntinn 's mo mhiann 3 

Air an Dia sin tha beo, 

'S an oighreachd tha siorruidh^ 

? S a ghrian a tha gun neoil ; 

? S an tobair o'n d'thig slainte^ 

'Us gairdeachas mor ; 

'S a ghairdeau cha'n fhailing, 

'S e Ard Righ na gloir. 

Na faighinns' tuilleadh fabhair 3 

'Us gras bheireadh buaidh, 

Bhiodh m'inntinn a thamh, 

Anns an aros tha shuas ; 

Ge d' bhithinu aains an fheoiij 

Bhiodh mo dhochas gu buanr, 

Ri aon iatha mor, 

Anns nach comhlaich mi truaigh. 

Na'm faighinn tuilleadh naomhachcj. 

'Us saorsa o'n Uan, 

'Us tuilleadh <ìe na gbaol sin, 

A shaor mi o'ii truaigh ; 

Thaisginn mo c'huid or, 

'San tigh-stoir s,in tha shuas 3 

Far naeh goid na meirlich, 

'S nach cnamh e le ruaidfcu 



60 

Ach tha rni'n duil m>ch fag thu mi, 

Ard Righ nan sluagh, 

Gu'm m tbi.i h rai do laithaireachd, 

'San graò thig a nuas; 

Cha mhor a ni m' shaothair, 

Thig daors' orm 'us gruaim 5 

Mur bi mi air an t-saoghal, 

A sior f haotainn buaidh. 

Air sgath 'n ti chaidh cheusadkj 
Thoir feio domh a bhuaidh ; 
Ma sh'aor thu o'n Eiphit, 
'S ma reub thu Mhuir Ruadh^ 
Na fag rni 'san f hasaieh, 
Mu'm basaich mi truagh, 
Ach treoraich a'tr laimh mi, 
Gu tir Chanaain shuas. 

Biodh t-f hocal dhomh mar locliran. 
Gu mo sheoladh 's gach am, 
•S dean lels àpkiìlar neoil sin, 
Mo threorach' gu cheann : 
Bith' uisgeachan beo, 
Ga m' chomhlach' 's gach g»eann 5 
} S bith' mana mar lon dhomh, 
'S thig soìas nach gann. 

Ach feuch 's rnis' an creutair, 
Tha'm feum bhi fo dhion, 
Cha'n ionnan mi 's lacob, 
A dh'fheuch bhi co dhm ; 



61 

Ghleachd e cho laìdir, 
'S gu'n sharaich e shlias'd, 
'3 gu brìseadh na faire, 
Cha d'f haiiiag è riarxih. 

Cha d'fheueh mi mo chruadal, 
Ni's buaidhich na cach, 
Ach 's tus' an t-Ard Bhuachail-, 
'Bheir buaidh anns gach eas : 
Saor mi o thruaiH'eachd, 
'S o bhuair'ean gach la, 
'Us saor mi 'san uair, 
'San d'thig uarnhas a bhais. 

'Nuaìr bhios mo chridh' 'gam f liagaiì ; 

'S mo chairdean dol uam, 

Air sgatb fuil a chumhnaint, 

'Us umhlachd an Uain, 

Bith' Aingle do chuirt', 

Ga mo stiureadh dol suas, 

Gus am fosgail mo s , huile ? 

'San Ierusalem nuadh* 



Gaìrdeachas an Fhirean. 



S 



ann a smuainich mi iomadh uair air, 
xur bochd an sluagh suo 'tha gun ghras, 
*un fhois gun suaimhneas, 's an fhasaich thruagh so. 
&s iad dol 's an uaigh air na h-uile laimh : 



m 



Tha iad a' smuaineach gu'm faigh iad suaimhnea% 
Uair no uair mu'n d'thig am bas : 
'S au uair bhios iad saoilsinn bhi iaotainn buaidh 
Tha righ uan uamhas ga'n cuir 'ntn tamh. 

Bha mis' co gorach, 's gu'n shaoil leam moran, 

A thoirt o'n t-seol ud gu solas Dhe ; 

Chaith mi mo shaothair air fior naimhdean, 

'S 'nuair theirig cainnt orm cha d'thug iad geill ; 

'S a nis 's ann thoisicheas mi air oran ? 

A chuir an ordugh gu ceol d'an treud, 

Aig am bheil solas tha sruth o eolas, 

Air an f huil chaidh dhoirt' air a chrann-cheus> 

O 's ann tha'n solas aig dream f huair eolas, 
Air neach co gloirmhor ri aon Mhac Dhe l 
Cha nithe feolmhor ri'm bheil an dochas, 
Ach crun gloir ann an rioghachd neimh : 
Bu bliochd an storas leo gleann nau deoir so 5 
? S na bheil de' dh'or anns a chruinne-che ; 
Tha'n cridhe deonach bhi thall thar Iordan 5 
A seinn an orain d'an d'thug iad speis. 

O a bhrathraibh nach dean sibh gaird'chas ! 
Anrìs gach sarach' thig oirbh fo'n ghrein ; 
Togaibh Hasannah do'n Ti a bhasaich ; 
Tha chliu air ardach oscionn nan neamh, 
'S au uair a chuimhnicheas sibh air fhabhair, 
Le cridhe blath thugaibh dhasan geill ; 
Tha es' am Pharas mar f hior bhrathair, 
Aig ullach' aìt' dhuibh 'na rioghachd fejq. 



63 



fiosrach mi gu'n d'thig iomadh deuchalnn^. 
'ach cord' ri felnealachd, fuil , is feoil, 
ch chunnaic Iosa gu'n robh sud feumail ; 
euch gu'n leugh sibh mu thimchioll lob, 

mu thimchioll mhiltean de'n dream thug speis dfra, 

gach car a dh'eirich do'n Abstoii Phol ; 

cha dubhairt « riamh nach robh amhghair eutrom, 
Juair sheall e fein air a chuidthrom gloir. 

'e 'n t-aobhair gaird'chas a' bh'aig na faidhean, 
u'n robh neach araidh gu tighinn 'san fheoi?, 
bhiodh 'na Shlanuighfhear, 'sa bhruthadh satan, 
dh'f huil'geadh bas, 7 s a bheireadh aireamh beo ; 
e sud thug gairdeachas jnor do dh'Abraham, 
>madh la mu'n d'f hag losa gloir ; 
Is dh'innis Daibhidh, nach rachadh fhagail 5 
o chumhachd bais, 'us b'e sud a cheol. 

an dream f huair eolas air 'san fhasach, 
hug e gairdeachas dhoibh gu leoir ; 
e thuirt a mhathair 'sa cridhe lan deth, 
Tha manam 'g ard mholadh t-ainm ro mhor ;" 
ge d' bha chairdean a call an gaird'chais, 
ir 'nuair bhasaich e rinn iad bron, 
ch 'nuair a dh'eirich e, rinn iad aoibhneas, 
Js rinn iad sgeul air gu'n rcbh e beo. 

inn iad aoibhneas air son gu'm b'fhiu' iad, 
hi air an sgiursadh 's ann air a sgath ; 
gu'n d'thug e cliu dhoibh gu ainm a ghiulan, 
ipfeadh nan duchau 's nach cual iad slainf ; 



64 



J S a 'measg nan Iudhach a bha cuir cul ris, 
'S tric chaidh 'n sgiursadh, 'san cuir gu bas ; 
Ach thug iadsan umhlachd do Righ nan Duil, 
'Us bha aoibhneas ur ac' na h-uile la. 

'Sa nis a chairde, ma thug sibh gradh dha, 
Deanaibh gairdeachas feadh gach re ; 
Feuchaibh do'n t-saoghal gu'n d'thug sibh gaol 
Do n' chuing tha aotrom 'sna h-uile ceum ; 
Cha'n ann le faoinealachd spiorad aotrom, 
Mar bhios na daoine air bheagan ceili ; 
Ach le fior sholas a' sruth o eolas, 
Air buaidhean glormhor bhur n'Athair neimh. 

'S e clanu Shion a chuideachd rioghail, 
Aig am bheil sith ris an Ti a's aird ; 
'S e Righ nan Righribh, Fear-saoraidh Israeil, 
Is e nach dibir a shluagh gu brath ; 
Thug e gairdeachas dhoibh 'san f hirinn, 
"'S rinn e'm firinneach' le a ghras, 
'S bheir e tearuint' iad as gach trioblaid, 
'S bithidh e na dhidean dhoibh aig a bhas. 

Cha chum am bas iad, 's cha chum an uaigh iad, 
Thug esan buaidh air na gaisgich threun ; 
Is amhluidh shaoras e fos ashluagh uatha ? 
Is bheir e suas iad gu rioghachd fein ; 
Theidiad lebuaidh-chair'm dh'ionnsuidhant-suaii 
'S am bheil an t-Uan sin dha'n d'thug iadspeis ; 
Tha mis' a' smuaineach gu'r sona 'n sluagh sin 5 
Aiean ant-Uan ge b'e taobh a theid. 



€5 



Aonachd an Spiorad* 



T 



ha m'inntinn trie a smuaineach' air, 
'Scha'n f heud rai a' chuir uam, 
Gur teirc a' raeasg chlann daoìne iad, 
Tha tabhairt gaol do'n Uan ; 
A Righ na Gloir dean caochla , oirn', 
j"S a'd' naomhaehd gabh dhmn truas, 
Tha chuid a's rao do'n t-saoghal so, 
Mar chaoraich dol 'san uaigh. 

'Se 'n teisteas bheir an f hirinn dhuinn, 
'Sa chi sinn aun's gach ait', 
Gur teirc an aireamh dhilis sin, 
Chaidh f hirinneachadh le gras ; 
Tha iad gun Dia, gun dochas, 
Deanamh cordadh ris a bhas ; 
; San t-slighe leathann, dhoruinneach, 
Sa*m faigii an f heoil na's aill. 

'S e n t-earail thug an Slanuighear, 
D'a chairdean, 'us d'a chlann, 
4< Feuch nach dean sibh tarcuis air 
" An aireamh bheag a th'ann ; 
"" " 'Sann air an son a bhasaich mi, 
" 'S iad m' aitteagan 's gach am, 
'S bith' ainglibh neamh. mar gheard orra, 
Bheir tearuinte iad ga cheann, 
F 



66 

5 S e dh'fhag an dream ud aithnuichte, 

'Us beannuichte thar chach, 

Gu'n robh iad air an sonrachadh, 

Ann 'cumhnanta nan gras ; 

'S an Ti thtìg creideamh, 's dochas dhoibh, 

'Us eolas air a shlaint', 

Flmair iad 'nis an reite, leis 

An eifeachd bha 'na bhas. 

Fhuair iad sealladh uamhasach, 

Deth thruaighe chlann nan daoin', 

Am peacadh gin, 's an truaill'eachd sin, 

A bhuadhaich air gach aon ; 

Ach 'nise cha'n eil diteadh dhoibh, 

Chaidh 'm firinneacha gu saor, 

'S ann tha iad 'g iarraidh firinnteachd, 

O'n Ti 'ta uile-naomh. 

Bha'n oibre fein neo-fhallan leo, 
'S an aithreachas cha b'fhearr, 
Fhuair iad mar luideag shalach e, 
Nach fallaicheadh a' nair ; 
Ach cliu do n Uan, o'n 's airidh e, 
'S e cheannuich iad o n' bhas, 
'Sa nis' fo dhion na fola sin, 
'S ann dh'fhairich iad bhi tear'nt'. 

Thuig iad as eug'ais naomhachadh, 
Nach f heudadb neach bhi beo, 
'S dh'aieheadh iad mi-dhiadh'achd, 
'Us ana-mtann na feol ; 



67 

'Us dh'urnuigh am Fear-saoraidh, 
Air son gach aon de'n t-seors', 
Gu'ui faiceadh clann nan daone, 
Gu'm bheil an aonachd mor. 

Ach 's tric a ghabh mi curam dheth, 
'Us chiur e mi 's gach ceura, 
Nach robh sinn tric ag urnuigh ris, 
No durachdach d'a reir ; 
Air son roinneanan Reubin, 
B'e 'n t-aobhair curam e ; 
Bhi faicinn cloinn a chumhnant, 
Nach giulan iad le cheil'. 

i Tha cuid diu lag, 's cuid laidir dhiu', , 
A' reir a' ghrais a' fhuair, 
'S tha cuid le'm buaidhean nadurra, 

| Na's failinngich s gach uair ; 

l 'S tha cuid diu' ceangealt' ri gnathaichean, 

: 'S an deach' an arach' suas, 

I Tha suim do nithibh araidh ac', 

i 'S nach urrainn cach bhi gluas'd. 

i Ach ann 'sna nith' so cordidh iad, 

' Tha eolas ac' air slaint', 

! Tha creidimh, gradh, 'us dochas ac', 

Ga'n cumail beo tre ghras ; 
; Tha naomhachd air a seoladh dhoibh, 

S tha 'n umhlachd mor gu bas 

D'a thoil, mar fhuair iad eolas air, 

Mar ordugh, no mar aithn'. 



68 



Àch so an ni a dh'orduich e, 

:> Sa sheol e dhoibh bhi gluas'd, 

Cru'm biodh iad caoimhneil, teo-chridheacJi., 

'Sa cumail beo nan uain ; 

'$ ua nithibh air an d'rainig iad, 

Bhi lamh air lamh dol suas, 

*S gu 'm foillsicheadh an t-Ard Righ r 

Gach pairt dheth thoil d'a shluagh. 

Ach 's truagh an spiorad-pairtidh sin ? * 

A fhuair san al tighinn beo, 

Tha fuarach gradh nam braithrean sin 2 

Bu choir bhi'n cairdeas mor, 

B'e sud toil-inntinn shatan, 

A chairdean bhi 'sa cheo, 

Mu thimchioll co an aireamh, 

Thug gradh do Righ na Gloir, 

Is luath a thoisich beagan deth ? 

*S na deisciobluibh 's an Eoin, 

Ach chronuìch am Fear-saoraidh iad^ 

3 $ cha'n fheudadh sud bhi beo ; 

'Sa's tric 'chaidh sud a leughadh dhoibh^. 

O bheul an Abstoil Phol, 

4i Gu'm biodh iad a* giulan caomhneil 

*•• Le oighreachan na gloir." 

Is e so a dèir an fhirinn, 
'S tha- e sgriobht' an iomadh ait', 
a Na tugaibh brcith 's na ditidh iacl^ 
** 'S na tiigidh sios le tair, 



69 

u Is na bacaibh dhoibh bhi dilis, 

ic Anns 'ni thuig iad mar aithn', 

1 Ma's ann dheth 'n aireamh phriseal iad, 

f A cheannuich Ios' le bhas/' 

Cha bhiadh 'us deoch an riogachd sin, 
Dhe'm bheil nan naoimh an traths', 
Ach firinnteachd, agus naomhachd, 
'S an gaol sin nach d'theid bas, 
Sith, agus aonachd, 
'Se bheir air daoine fas, 
Is feSrr sud na eolas, 
'Us gibhtean mor gun ghras. 

Is peacadh dhoibh ma gheilleas iad, 

Do neach fo n' ghrein 'sa chas; 

'S ma shiubhlas iad 'sna ceum'naibh sin, 

Nach tuig iad fein mar aithn' 

'S e Tosa neach chaidh cheusadh, 

'S bidh feum air aig a bhas ; 

'S e buachaile na treud e, 

'Us geiilidh iad dha's. 

'S tha 'n earail air a dunadh dhuinn, 
Le ughdaras ro mhor, 
'Us thae tric ag innseadh dhuiqn, 
Cho chiaut' 'sa tha e beo, 
Gu an tionaii e na f hianuis, 
Gach neach bha riamn sa'n f heoil ; 
'S gu'm faigl gach neach d'a reir, 
Mar thug e geìll d'a ghloir. 
F 3 



L 



>m 



A chìauna bheag 'sa chairdeaii^ 
Ma ghradhaicheas sibh cheil\> 
Tha nithibh ann san al so, 
'Ni gairdeachas air neamh ; 
Ma bhitheas Ephraiin 's Iudah r 
'Nis dluthachadh ri cheil', 
'S gu'n leum iad air guairnean, 
Nan uabhreach gu leir. 

'S iongantach arn fabliair, 

Fhuair an t-al so 'm bheil sinn fein, 

Tha raoran Sgoilaibh Sabaid, 

'S gach ait' 's iad deauamh feum 

"S ann nis' tha sluagh an t-saoghail, 

A sgaoladh focal Dhe, 

'S iad dol 'ga eadar-theangachadh 9 

r S gaeh cainnt a tha fo n' ghrein. 

Tha 'n soisgeul air asgaoladh 'nis 
JLe daoine 'sam bheil fiamh, 
Do pheacaich chruaidh, neo-aithreachaii, 
, Tabhairt faireaeh dhoibh mu'n gniomh • 
'S an dream tha caillt', 's folamh dhiti^ 
Ga'n toir gu baile dion • 
Dol thuige 's uaith', tha moran^ 
5 S tha eolas dol a' meud. 

Ach 's truagh gu'm faigh sinn pairt, 
Bhios co ard na'm barail fein, 
Nach creid' gu'n d'thig' o Nasaret,, 
Ni maith, ach faidhean breig :— - 



71 

" 'S cuid eile dheth 'm bheil dochas ac\ 

] Gu'n d'fhuair iad eolas De, 

i 'S nach aidich gu'm bheil coir aca P 

j Air bord a' Maighstir fern. 

O'n tha mi gu co-dhunadh, 
'Nis tha mi'n duil tre ghras, 
Gu'm bi mis' an sith-chainnt riu. 
Ge b'e ni a ni cach; 
Ma's urrain dhomh bh'fn dochas, 
Gu'n comhlaich sinn 'na lath'r, 
'S gu sealbhaich sinn an gloir sin r 
Air nach d'thig bron gu brath. 

'S e gradh agus giulan leo, 
'Us umhlachd thoirt na'n lath'r, 
5 Se sud a's mo a dhruigheas orr' 
Na bhi ga'n duuadh 'n ard ; 
Mar sud tha'n t-Ard Bhuachaille 3 
Ga'n cuartachadh le 'lamh, 
'S tha truas ann a chom, 
Ris an dream tha trom le aj. 

'Nis tha mi'n duil nach tionndaidh sibh 5 

A chainnt so gu mi-fheum, — 

Cu'n rannsuich sìbh gu curamach, 

'S gu'n urnuigh sibh d'a reir; — 

Gu'ii iarr sibh thoil a sheoladh dhuibh^ 

'S gu'm fas sibh 'n eolas De, 

'S gu'n deanadh Righ nan dul, 

'Nis- n'ar dlutbachadh ri cheil', 



72 

'Nis tuigibh ehlann nan daone, 
An aonachd tha mi luaidh; 
Cha'n e daone 'n t-saoghal so, 
'San dream thug gaol do'n Uan — * 
Oir 's eigin da phairtidh bhi 
Gu brath a' measg an. t-sluaigh, 
Am feadh bhios sluagh gun ghras ann^ 
: TJs aireamh a thug buaidh. 

Tha 'n inntinnean cho deaìluichte, 
T S tha *n talamh o na neamh, 
Ts coir do'u thior lu-chd faire^ 
Bhi 'gan sgarachduin o c-heii', 
'S gu'n bhi tabhairt cok d.hoibh, 
Air orduighean EVlhic Dne, 
'Us iaclgun Dia, gun dochaSj. 
'S iatl uiìe beo dhoibh fein, 

O ! anam thruaigh gun churaiu, 'nis 
Naeh duisg thu 's teich gu iuath, 

3/ìu'n d'theid nan nèamha dhunadh ort, 
? S an sin bithidh chuis ro thiuagh ; 
Ge do bhith' tu an aonachd ris 
An dream thug gaol cìo'n Uau, — ■ 
Nì 'rn bas na'r cuir o cheile, 
Mar bi thu fein dheth shluagh ì 

Air sgath gaeh ni tlia prìseal, 'nis 

Na dibir t-anam fein, 

Creid 'san Tighearn' losa, 

*§ esa' 'm fineamh'n^ 's tus' a gheug ; 



7$ 

*S ma shiubhlas tu na 'naomhachd, 
l 'S gu'n toir thu gaol do'n treud, 
Cha sgar beath' na bas sibh, 
Gu brath o aon a cheil'. 



Glaodh na Mairtairakk 



1 

.ha sluagh aig an Ard Righ, a ghradhaich e cinnt!, 
an dubhairt e vt a chairdean, a bhratbrean, 'sa chloinn/' 
iha naimhdeas aig cach dhoibh, §a brath anlb gtefe \h\n f 
:haidh moran chuir gu bas din* 9 *S am fagail gun chinn. 

;e d' thug e deoch ri foej doibh, do dhoruinean searbh,, 
m iad anns gach ceum e, tre dheuchainean garbh ; 
ha aon ni 's aill leam, ge d' tha iad air faibh, 
'n cluinn iad an earamh th'air Gaeiìachd na h-Alh'. — 

*a sealladh 'chunnaic Eoin dia' mo shoìas 's'au am, 
i a bhi fo'n altair or, ann an solas nach gann, 
h»anamana gioirmhoir, tha 'm bron-s' aig a cheann, 
d' chaidli am fuil a dhoirteadh, 's am fagail leoint 'sa 

(ghleann. 

'n dream bha deanamh tarcuis air Ard Righ na Gloir ? 
dh'f huathich a chairdean, 'sa dh'fiiag iad fo iecn ; 
K'cumhachd aig an ailghios, 's bha 'n'ardan co ìr.or, 
aach fuilingeadh iad do'n aireamh thuff grarìh ù ha b h 



74 



: S ann thoisich on t-ardan so, 'a Cain bochd, truagb*, 
"Nuair smuanich e Atiel a cimir gu bas co luath : 
Thà Abel aig eigheach, " 'nis theid mi 'san uaigh, 
Rinn Cain mo reubadh, 's tha e fein air an ruaig/ 

'S tha moran do na faidhean, ag radh ruinn o'n uaigh, 
'S e Iesebel is Ahab, a ghearr as an sluagh, 
Nach aoradh do Bhaal, 's d'a ghrainealachd thruagh; 
'S ge d' chaidh Eliah fhagai!, tha thamh ann san uaigh.' 

'S thoir leam gu'n cluinn mi moran fo leon 's iad a guil. 
a 'S ann timehioll Ierusalem a bhruchd oirn' an tuil j 
6i Ruith sraidean Icrusalem dluth le 'ar fnil 
*J 'S ann aig a bhaile mhor sin, chaidh a dortadh gun sgi 

c < Na'm faiceadh sibhse 'ar caramh, 'nuair bha iad ga'r le< 

" Leis gach bas bu phianntich, 's iad dion air n'ar toir, 

" Cha d'adhlaic' iad riamh sinn, le rian mar bu choir — 

a 'S ann dh'f hag iad air gach sliabh sinn, mar bhiadh 

(na h-eoii 

5 S e so glaòdh Isaiah, a'm faidh bha treun, — 

44 'Se los' an Slanuighear, a bha mi cuir an' ceill, 

tC Is dhfhoiilsich mi'n fhirinn do Israel fein, 

" 'Sann shabh iad mo mhirean mi ? 's ghabh iad did< 

(breij 

Thuirt Ieremiah 'm faidh, — a do'n t-saoghail tha mi sgi 
u 'Sann aig braighdeauas Bhabilou, 'sharaich iad mi ;— 
ci Rinn mi fianuis laidir air grainealachd na tir, — 
" Is chuir mi'n geiil an truaighe do'n uaislean 's do'n Rii 

•\ch 's ann a rinn iad tair an f haidhdearachd gu leir, 
; h thilg. iad mi sa phriosan aì^isle bh'aca fein ;— • 



mà 



iO 



r an uair bheothaich iad an ardaa 5 deanamh tair orm le 
I beul, 

H lach iad dh'ionnsuidh bhais mi, is lean iad faidhean 
r breig." 

\ ì Sechariah 'm faidh ag radh ruinn a ris,— 
limeasg sliochd Abraham chaidh mo chuir gu dith ; — - 
fiann eadar an teampul 's an altair bha mi, 
luair bhuail iad gu bas mi, 's a thainig mo chrich." 

|a eachdruidh tabh'rt sgeul duinn gu'n d'eigh cuid ua 

■ loinn, 

Inn na Maecabeus, u 's bochd a dh'eirich dhu'ìn ; 
Br son gu'n d'rinn sinn aicheadh, a ni bhagraineil leinn, 
lann chuiriad gu bas sinn, a mhathair 'sa chloitm.'' 

■ sud rinn sliochd Abraham ri 'n cuid faidhean fein, 
li iad am fuil a dhorteadh, 'sa ieonadh gu leir ; — 

(an Ti ro ghlormhor, a chumas coir ri threud, — 
; esan fuil ri ol dhoibh, 'us doruinnean do reir. 

àt dhiult iad an Slanuighear 'sa bha iad aig an fheìsdi 
nig na Eiomanaich le ordugh Mhic Dhe, 
rbh iad, is chiurr iad, na h-Iudhaich gu leir, 
isg' iad Ierusalem, na smuid auus na speur. 

miltean do'n t-sluagh sin, na'n cruachan 's iad marbh, 
i luidh air na sraidean, fo chosaibh chaich 's iad baibh; 
a fuigheal chaidh f hagail diu' , thair as air falbh, 
e feadh nan ducnan iad, le sgiursadh bha garbh. 

ùr dh'fhoilbich Imanuel ann an nadulr dhaoine, 
aaoidheanibii Bhetlehem ag' eigheach le gaor ; 



76 



M Dean troeair oirn Ard Righ is gradhaich sinn saor 1 ; \ 
*** 'S og chuir iad gu bas sinn' fo dha bhiiadhna dh' 

Chualas caoidh ann Ramah, tha Rachel ri bron, 
Air son a cloinne ghaoil, oir cha d'fheud iad bhi beo ; 
Tha'n gaor ann a cluasean, 's tha gruaidhean fo dheotr, 
'Us Herod ga'm bualadh, gun truas aig do'n oig. 

5 S tha Eoin Baiste anfhasaich, toirt aithn' feadh na duth' 
" Deanaibh 'n t-slighe comhnard, th'a Righ na Gloir dl 
u 'S deanaibh am peac' a threigsinn, oir 's ann theid $ 

mugh, 
*' Oir 's mise 'n teachdair araidh a thainig roimh ghnui 

•' Chomhair'lich mi Herod, is dheisd e rium gu ciuin, 
44 Ach air son Herodias, chuir e mi 'm priosan duinntc 
<c 'S 'nuair rinn a chailin dannsa, 'sa mheall i e sa chu 
€i Fhuair i n'a b'annsa leath', mo cheann a chuir 'san 



*San uair chaidh Ios' a cheusadh, 'sa dheirich e le gloii 
Rinn a Mairtaireach Stephen, sgeul air gu leoir; 
ÌjC focal na firinn, 's Je miorbhuilean mor, 
? S le faicinu an i^igh, ann an Rioghachd na Gioir. 



Ach b'eigin dha'n sgeul ud, a sheuladh le fhuil, 

'Sann a chlach iad Stephen, 's e 'g eigheach gun sguir.l 

€i Thoir leat mi Righ na Gloire, 's tu fein m'o dhoigh 's 

bhun" 
'S thoir maitheanas le trocair, do'n dream tha dortadh 

fhuil." 

Croirid 'n deigh Stephen chaidh Seumas c huir 'san uaijj 
? S aun le claidheamh Herod ? a reub iad q gun truas, 



t 



■ T fi Euglais ag elgheacb, " chaidh Seumàs thoirt uainn, 
« tha Feadar ann sa phriosun. a Righ gabìi dhinn truas." 

I Pol, 'bha roimhe searbh dhoibh, tha searmonach' gu 
1 diati, 

V e 'u t-iongantas ro mhor," deir e, " gu'n d'fhuair mi 
I 'trocair riamh ; 

■ho-eignich mi moran, gu toibheum 'thoir do los', 
I an uair a chlach iad Stephen, bha mise fein 'sa 
I ghniomh. 

■> iongantach gu l)rath leam, an gras a' thug mi beo, 
■> e Ios' o Nasaret 'san d'fhuair mi'n t-slainte mhor 5 

phcarmonaich mi'n t-slainte sin 's gach ait' gu'n ruig 

an Roimh, 

thug Nero, 'n sin, an ceann dhiom, le ainneart ro 

mhor. 

e dubhram ri mo bhrathrean, a dh'fhag mi as mo 

dheigh, 
'ha mise do! ga n'ar fagail, 'se 'n t-ait so ceann mo reis; 
eanaibhs' ris an t-Slanuighear 's cha'n f hag e sibh 's 

cha treig, 
> ma's beatha, no ma's bas dhuibh^ tha slainte dhuibh 

air neamh." 

nis' chaidh Peadar fhagail, 'n deigh cach thoirt uath, 
2 comhairlach' a chairdean, "a bhrathrean bithidh 

Stuaim, 

e d' tha mi doì ga'r fagail, 'san fhasach soair Chuairt* 
ha'n fhad' gus an comhlaich, "sam taic sina gloir m 

Uain, 

G 



78 



a Tha mis' a' tighinn gu aois, 's tha'n saoghaiì dhomh r 

chradh, 
Ck Slan le luchd mo ghaoil, oir cha'n flieud mi tuile tam 
6i Mar dh'fhoillsich am Fear-saoraidh dhomh, thug iad i 

'n taobh nach b'ail, 
(i 'S cheus iad air a chrann mi, 'a mo cheann ris an Iar.' 



'S an f hianuis Antipas, chaidh innseadh le Eoin, 
Cha b'e bu choir a dhibir, bu dilis e sa choir, 
'S luchd aideachidh gun ghras, rinn a sharach' 'sa leon : 
Bha synagog aig satan diu', 'san Asia mhor. 

'S tha eachdruichean firinneach, ag innseadh gu leoir, 
'S a's cosmhuil mar thachair ri taisbeanadh Eoin ; 
A Bhean 'bhi ann san f hasach, 'san Dragon air a toir, 
; Us shamhlaichean Babilon sin, ri'Papa na Roimh. 



; 



'Sann tha na naoimh ri'm faotuinn, nis sgaoilteach ai 

gach ait', 

A' measg luchd iodhal-aoraidh, dhe'm bheil an saoghal 1. 
'San dream rinn Criosd a shaoradh, 'sa cheannach daoi 

bhas, 
Ga"n cosgradh ac' mar chaorich, gun aon neach 'deana 

baigh. 






&:'! 



3:5'-: 



'S e their na naoimh 'n trath so, " a bhrathraibh deana 
bron ; 



'::• 



(s Tha sinn a' measg na'n Paganaich, tha 'g aicheadhR 

na Gloir ; 

& 'S ann 'theiriad * ar Dia-ne,' ri iomhaidhleaghte do'n 
li 'S e an t-aoradfr tha iad 'g iarraidh, bhi liaracbadh na f 



*&i 






79 



ch losa ar SlanuigHear, 'se dh'aithn e dhuinn bhi naomh 
cha'n fheud sinn esan aicheadh, air son cairdeas an 
t-saoghail ; 

air son so rinn iad tair oirn', 's tha'm bas tighinn oira' 
gach taobh, ' 
tha iad anis ga'r bualadh, gun truas ri oig' na aois. 

ach cluinn sibh 'nis a bhrathribh, gach bas a thug iad 

oirn', 

ìuir iad an uaigh nan leomhan sinn, 's bu mhor ar 

'n aobhar bron, 
fuair bhiodh na leomhain a' beucaich ; 's iad 'ga'r reub- 

adh beo, 

ann bhiodh an sluagh gun cheill sin, le cheile deanamh 

spors'. 

ìaidh Pollicarp a rosdadh le teine mor 'sa ghleann; 
s Simon mac Cleophas, cheus iad e air crann ; 
ì'fhag iad Iustin— martair bha'n Carthage gun cheann; 
chaidh Ciprian 's Ignatus a chuir gu bas 'san ams*. 

ministearean diadhaidh, 's bha cuid diu' liathle aois ; 

i'measg am bratbrean cliuteach, air son an giulan naomh; 

aidh iad trid abhainn Iordan, 's le misneach mhor gach 

taobh, 

tha sinn a nis a foghlum nach robh an dochas faon, 

nuair a runaich clann nan daone, nach biodh aon neach 
beo, 

eanadh 'm Fear-saoraidh, 's iomadh aon chaidh leon ; 
G % 



80 



^ Thilg iad sinn gun aodach 'sna h-athean-aoil's iad b<! 
li 'S chauih luaidtie leaghte athaomadh oirn', 'sasgaola 
air ar feol. 

" Bliath iad cuid 'sa chuan dhinn, 'measg fuaiin nan toi 

aibh mor, 
" 'S chaidh cuid gu bas 'sa phriosun a dh'easbhuidh b 

'us doigh ; 
tt Chaidh cuid thoirt as a cheiìe, 'sa reubadh le na nae< 
" 'S chaidh moran dhinn a chlachadh, 's chaidh cui 

thachdadh beo. 



€i Thilg iad cuid gun fhabhar dheth bharr nan creag 

mor, 
f 'Us shlaod iad cuid air shailean, air feadh gach srah 

spors'*; 

<6 Phronn iad cuid gun acarachd, 'saun eadar chlacha n 
<c 'Us phian iad cmd le eigin 's&ghrate 'us iad 'gan rc 



II 

sJdi 
J 
i. 

m 
à. 
il 



" Cha mhor gu'n creid an saoghal, gach bas a thaom 
oirn', 

<c Fad tri cheud bliadhna, bha'n Dragon riamh 'gar le 

" Dh'fhuiling sinn ann 'n Asia, 's gach ait' mu'n cv a 

do'n Roimh, 
a 'S dh'f huiling cuid ann 'n Africa, 'san Fhraing cfj 

cach a leon. 



te 



" Ach 'nis tha'n Ti bha bac' do dhuine plieac' thighion 
" Air tionndaidh o na gnathaichean, a b'abhaist bhi 

Roimh ; 
Ci Tha Constantine air aicheadh nam paganaich ' c and 
a 'S e 'g aideach' bhi na Chriosduidh, 'us cumhachd ì 

'na dhorn, 



, 



81 

!ha miltean 'nis 'g iarraidh, an deigh 'n Dia ta beo^ 
'hreig iad nithibh diomhain, 's na h-iomhaidhean or; 

tha'n t-Iompaire na dhion doibh, 's e riaghladh nan 

sloigh ; 

o'n f huair sinn beagan feimh 5 cha robh fuil nannaomh 

'ga dort'. 

ch ge d' f huair sinn suaimhneas, bu truagh dhuinn o'n 

la, 

h'f has sinn co uaibhreach, 'us dh'fhuairich ar gradh, 
aidh 'n Euglais a thruailleadh ie mor sluagh gun ghras ; 

dh'aidich air son buauachd, a ni 's nach d'fhuair iad 

sJainte. 

mg sud iomadh caochla', air aghaidh an t-saoghail 
mhor, 

a bhean bha roimhe naomh, 's ann a chaochail i 
doigh, 

ann 'rinn i striopachas ris na Righrean mor, 
rinn iad ise beartacli, le pailteas an soigh. 

an uair 'sgeaduich iad an Diadh'achd gu breaghe le cr 3 
hainig daon' mi-dhiadhaidh, 'us lion iad a chro ; 

tha deisciobluibh Chriosd air an lionadh le bron ; 
an Euglais gun rian ac' fo riaghladh daoine mor. 

ch sheol an Ti is aìrd sinn gu faidhdaireachd Eoin • 
e their e rithe 'san ait' siu, Babilon mhor, 
^ean aig am bheil grainealachd, lan cupan or ; 
higibh 'mach aisd' mo shluagh, tha i truaiilidh gu leofi 

Ga 



82 



a S an uair theich sinn 'mach & Babilon mar dh'aithn' 

dhuinn 'san am, 
# O nach d'thug esan a laithaireachd dhoibh, cha b'a 

dhuinn fuireach ann, 
a Dh'fhuiling sinn mar b'abhaist duinn, 's gach ait' nath 

sinn ceann, 
u 'S e their iad ruinn Nobhatìons nach gabh am Pap n 

cheann. 



" Ach ge d' bha naimhdean Shion a sior chuir gu bas, 
<c Bha eolas nam firinn tighinn tir anns gach ait' ; 
Ci 'S bha fianuisean diiis a sior thighinn an aird, 
a 'S bha cuid do na Righrean na'n didean an traths.. 

Ki Shearmonaich Paulinus an fhirinu le buaidh, 

a Is Claud bh'ann an Turin, bha dusgadh an t-sluaigh 

a Sgaoil Peadar Ualdo, 'us Àrnold am fuaim. 

<{ 'Us threoraich iad moran gu eolas an Uain. 

u Ach Duine Pheac' chaidh arach 'us dh'fhas e gu rei( 
* c 'S o cheum gu ceum chaidh ardacli' gu bhi 'n aite Dh 
*' 'S ann thoisich e air aidmheii gu'm b' Abstol e fpin ? 
w 'S gu'n leannadh sud a chaoidh ris, 'us iuchair rioghz 
neamh. 



iC 'S ann a bhuaidhaich an t-striopach le innleachdan 1 
Ci 'Shuidh i air na Righrean, 'us striochd iad dhi mar tr 
ei 'Us dh'fhosgail i mar chleachd i dhuinu, geatache 

bhais. 
5 'Sa nis cha robh dol as ann ? ach seasamh ris gach c 






I 






83 



f\ am fulangas a thainig chaidh 'n trathsa thar gach cainnC 

iflh'f huiling sinn 's gach ait', acb gu h-araidh ann san 

I Fhraing ; 

* ha airmailtean laidir gu brath aig an laimh, 

f |Js maitheanas o'n' Phap ac' a bharr air an sannt. 

*ihlaciad na'r cuìd dheth 'n t-saoghal, gach aodach 'us 
: | biadh, 

II Js dh'fhag iad sinn faointrath, air aodaiun nan sliabh ; 
HUs baigh chatobh ri fhaciuin o dhaone gun fhiamh, 
|| ann a giiearr iad gu bas sinn, a sasachadh a' miann* 

f tu truagh bhi ann san eisdeachd 'nuair dh'eireadh iad 
I oirn' ; 

llhiodh fuaim nan claidh'ean geur siu, a reubadh ar feol ; 
,c a nmathan torach reub iad, 'usdh'eignichiad na h-oigh'n 
fUs bhiodh a chlaon 'san ranaich, 'san parantean leoint'* 

llan dream a theich do'n fhasach, 'sa thar chum na'nv 

|| beann ; 

llhuir an t-ocras 'sam fuachd cuid dheth 'n t-siuagh s'.n 

I gu ceann ; 

^ifhlac iad cuid 'san ruaig dhiu', 'us troas cha bhiodh ann ? 

||Js mhuch iad na fhuair iad, fo bhruachaibhnan gleaun, 

Vioisg iad ar saothair, 's na h-aitean aoraidh blath ; 

I > chaidh cuid dheth ar teachdairean a phlaistearadli le» 
Ma tearr ; 

I hog iad cuid do'n t-sluagh bha 'san uaigh iomadh la ; 
:l'"le aon teine mor ; chaidh ar rosdadh gun dail,' 






84 



*■ G -e d 1 cheaduich e ar sarach', bha fabharean dhuinn 

" Bha aon ait' araidh, 'san d' araich e 'chlann, 

w Aig bun nam beanntean mor sin, eadar an Roimh 's 

Fhraing, 
i( A fuireach air a chomhnard, 'san cosaibh nam beann 



u Bha sud na aite dion dhuinn, fo riaghladh a ghrais; 
rt Fad ioma' ceud bliadhna bha'n diadhachd ann a' fas; 
rt Bha Euglaisean lionmhor aig Criosd ann san ait' ; 
6i Biia lcantuinu an Uain, 'sa bha buareadh a Phap'. 

rt Ach 'nuair runaich an Dia sin, tha riaghladh nan slua 
rt Gu'n siubhladh sinn gu !eir, tre dheuchainean cruaid 
%i Ge b'e chluinneadh sgeuì air mar dh'eirich 'san uairc 
rt Cha'n eil ar naigheachd eibhinn ri 'leughadhdo'n t-slua 



rt 'Nuair thoisich ar uaimhdean, air campach' mu'ti cua 
rt B'eigin dhuinn san ani sin, dhol teanu ann san ruaig t 
rt 'S teìcheadh chum nam beanntean, ge d' bha'n geai 

radh cruaidh, 
rt 'S bha mhathan agus clann ann, V iad fannachad' 

fuachd. 



rt Ge d' bha'n oidhche reot' ann, 'us sneachda morgu'i 
rt Lean iad air zv toir, gu ar fogair as an tir ; 
u B'e sud an oidhche bhronach, bu mhoir a chaidh 'n 
rt Thug na mnathan suas an deo aun, 'sa chlann a de< 
na cich. 

rt Bu sheachranach a bha sinn, 'sna fasaichean fuar; 
rt Air feadhna'm beanntean ard sin 5 'us fardach cha d'fh 









85 



Ninn an sneaehda mor bh'ann, ar trcor a thoirt oaiiffiy 
I ann choidil sinn comhiadh, gu samhach 'san uaigh. 

i\ 'nuair theichsgail na h-oidhche, 'sa dh'fhoillsich an lo ? 

iomadh aon a dh'eug dhinn, 's bha cuid air eigin beo ; 
ys luidh' ar cuirp gun adhlac, 's ann air na beauntean 

reot, 

|is 'n d' rinn sneachd' a gheamhraidh ar 'n adhlac' le 
■ chleoc. 

Jia'n eil sud ach pairt, do ar caramh 's gach am ; 
Ir bha ar naimhdean laidir, 's ar cairdeau ro ghann ; 
f'an dream a bha saoth'rach, a cumaii taobh ruinn ann; 
Ma, b'urrainn iad ar saoradh, bha'n gairdeanaibh co fann, 

lia Prionnsachean Germany dearbht' ann sa ehas ; 
Hrinn Crombhell na uh'fhaod e, gu'r -a> ardh o n' blias; 
l;h tearnadh cha'n fhaodadh, a h-aon diu' an traths', 
rgu'm b*e sud run siorruidh, an Riagh'l-fiiear a's aird. 

f) dheireadh thainig doruinn, le orducha ar Righ ; 
H' Babilou mhoir sin, a dhoirt fuil nan naoimh ; 
luail e claidheamh a bheoii oirre, 's leon e i 'chaoidh, 
H'ha'n fhaodadh neach a comhnadh^ 's bha mcran 'ga 
Hclaoidh. 

I: Luther agus Calbhin* gu h-araidh thug buaidh ; 

I mheadhon aun na lamhs'iad, thabhairt danachd do'n- 

Ijt-sluagh; 

Bi leughadh nam firinn, 's bhi d'ds do'n Uan ; 

Rioil iad am Biobal ? _ 's na h-uiie tir mu'n cuairt . 



86 



K Mu na cuig-ceud-deug, sin a bhliadhna tha ri luaid] 
c£ 'San d'eirich na daone, thug saorsa rau'n cuairt ; 
6i B'e sud a mhadainn phriseal, bha ghrian adireadhsi 
" Theich an dorchadas mor sin, bha comhdach gach slui 



u Nis sgaoil an naigheachd eibhinn, gu reidh feadh gacli 
ci 'S bha fianuisean treubhagh 'ga sheuladh le'm bas ;. 
u Bha Alb' agus Eirinn, gu leir fo na Phap ; 

a 'S e nis mar leomhan beucach, an deigh 'reub aig cai 



iF 



k 



£i B'e llamilton an ceud fhear, thug sgeul air. do dh'A 
6i Shearmonaich e'n fhirinn, air feadh nan criochan ga 
u Àch dhun iad e 'sa phriosun, o n' bha fhirinn searbj 
cc 'S loisg iad a ris e, le mi-run 's le fearg ; 

" Ach chuir e siol neo-thruaillidh, thug buaidh 'n d a jì 

bhais ; 
* 'Us moran deth na h-uaislean, bu chruaidh leo 'chas 
u 'S thuig moran do'n t-sluagh, gu'n. robh buaidh 'sna ! 

radh, 
w 'S gu'n d'rinn e fhuii adhortadh, 'se'n dochas ri sla tafoi 

pt. 

u Ach bhrosnaich a bhas, cuid deth chairdean gu eudi %\ 
u 'S bha Eoin Knox gu h-araidh, na dhuine laidir tr 
" Na dhuine deasbhriathrach, 's e dian na spiorad feii ikgj. 
u 'S bha buaidh leis 'sgach ni, o'n 'se 'n fhirinn chui 
ceill 



a Dh'iilnis e 's gach ait', gu'm b'e 'm Pap duine phe; 
u 'S nach robh ach iodhalaoradh, 'sna nithe faoin a bt 



ftadls 

k 

itse 



87 



ìleachdan shatan, 's aith'nteau dhaoine bochd, 
;ad s'ubhal aun 'sa cheo, bha 'ga'n treorach do'n 
slochd. 

i 's tric chuir iad amfang e, bha 'naimhdean co treun ; 
h dh'aindeom Ba>>righ Mari, 'sa naimhdean gu leir ; 
ìair e bas ann an sith, 's chuii e'n fhirinn an ceiil ; 
hug e 'm Pap gu bhi iosal, 'sna criochaibh so fein. 

nn ri 'linn a thainig fuaim naigheachd chruaidh as 
n Fhraing, 

ch mile fichead sluaigb, bhi'n aon uair gun cheann ; 
1 dream a bha buadhach, :, sa !ean an t-Uan 'sgach am, 
ha shiubhladh neach na sraidean, bha'm fuil co grain- 
ir aun. 

|i Alb' ge d' bha'n fhiiìnn, a direadh, 'sa fas ; 
madh duine dilis chaidh dhiteadh gu bas ; 
inmach' cha'n fhaod sinn, gach aon diu' an traths' ; 
cheannuich iad gu daor dhuinn, an t-saorsa tha 'g 
ich. 

— .caftbildean ard', 's ann a bhasaich a chlann, 

gearradh leis na tuadhean, 's ga'm buaiadh 'sa 

eann ; 

choinnich iad am bas, deanamh gairdeachas ann ; 

;Mianuis an t-sluaigh sin, thug ìuath dhoibh 's gach aui* 

hioll Duneidinn, tha sgeul 'san taobh deas, 
)madh duine treuu, nach dogheill 's nach deach às 5 
[Ih chumail fadabeo, deanamh an cloruinn na's meas' 
an seirichean iaruinn, 'gim p;anadh le teas. 



88 



(i Dh'fhosgail iad pairt diu' 's chaidh 'n cridlie biath tlj 

asd', 
4i 'S an cridhe sin a chaineadh; le daone laidir crosd' : 
a Chaidh cuid dheth 'n corpa' luachmhor, a chcangal 

air puist, 
* c Cuir eagal air an t-sluagh sin, nach d'thug buaidi j^ 

an olc. 

JJIa 
4i 'Sa nis a chairdibh gradhach, tha 'm fasach nan dlj^ 

,<ci Cha'n aun a gearau tha sinn air Ard Righ na Gloij^ 
fi Ach 'g innseadh ar caramh, do'n aireamh tha beo 1^, 
H A chum gu'm biodh iati laidir, ge d' bhith' an sa|-;,„. 
mor. I 

Xis slan leis gach triobkiid, gach mi-ghean 'us bro|[| r 
fi Tha fois agus sith, ann an Kioghachd na gloir ; i^ 
fi Ge d' bhasieh sinn dibli, tha sinn d'a riridh beo, . J^ _ ; 
*' 'S Ieig sinn 'uis air di-chuimhn' gach ni thainig oirfl; 

4: Chaidh ar lotean a shlanach', 'us plaisd a chuir m§ : 

■ mìK : 
u Do dh'fhuil an Uain a bhasaich, thoirt slainte d'ar clP 1 J 

Ci Cha'n fhaic sinn tuille cradh, 's cha bhi'm bas ri ? ij 

<; 'S cha'n abair an luchd aiteachaidh, 4 tha siun guj 

Ci 'S e 'n t-Uan ar Fear-saoraidh, 's cha ehuram cjl.'ias 
ann. 



Ci Thug e beatha 'us iul duinn, 's chuir e crun air ar 
44 'S bitheadh slaint' agus gloir dha, na oran da chlaj 
** Feadh linnibh na siorruidheaehd, gun chrioch, 
eheann." 



89 



La a Bhreitheanais, 



Jjii 



ISD anam neo-bhasmhor 5 
Tha ni araidh « chluinntinn ; 
Ma 'se 's nach creid thu nathra' e, 
Bheir am bas ann do chuimhn' e, 
'S e sin, gu'n coinnich thu'n t-Ard Righ, 
Ann a lathair toirt cunntas ; 
'S cha'n fheud thu choinneamh sin aicheadh 5 
Ge d' chuir thu'n trath-s' a'm beag suim e. 

Tha aon ]a air orduch', 
Ann sa'n comhlaich clann-daona ; 
Ann sa'n coinnich sliochd Adhamh, 
'S gach neach a dh'aitich an saoghal ; 
'S an dream a chreid ann a shlainte^ 
Bheir a ghras aiseag saor dhoibh, 
San dream a's mo rinn tair air, 
Teich' o lathair, cha'n f heud iad, 

p anam gun churam, 

|Nis duisg agus smuainieb, 

|Nuair thig Leomhan treubh Iudahj 

N dthig thu dlu' dha gun uamhas ? 
km feud do chridhe bhi laidir, 

fa do lamh a bhi buadhach, 

Nuair a chi thu 'na ghloir e, 
15 na h-aing'Ubb gloirmhor mu'n cuairt daf 
H 



90 

Faic an Ti rinn thu threigsinn, 
'Sa bha thu ceusadh gach latha ; — ■ 
Faic e tighinn 'sna speura, 
Mar Righ treun air a chathair; 
Chi thu nise 'na ghloir e, 
Tighinn a seomar na'm flaitheas, 
'Us milltibh dhVmg'libh fo ordugh, 
'S iad air a mhorachd a feitheamh. 

Cluinn an trompaid 'ga seideadh, 
'S fuaim nan speur a dol thairis ; 
Tha na mairbh 'nis toirt geil da, 
'S iad ag eiridh o'n talamh ; 
\Nis dh'fhosgail na h-uaighean, 
'S bhruchd an sluagh asd' gu h-ealamh, 
'S thug e 'm follais an sluagh sin, 
A bh'ann 'sna cuaintean am folach. 

Cha'n f haic thu sealladh cho mor ris, 

O'n thoisich a chrutheachd ; 

Tha'n sluagh cho tiugh ris na locuist, 

Air bharr an fheoir 's iad a cruinneach' ; 

Chi thu bochdean an t-siuaigh ann, 

'S daon' uailse na cruinne, 

'S iad air am measgadh le cheile, 

'S eallach feiu air gach duine, 

Tha mile tairn'each aig eigheachj 
'S an sluagh gu ieir tha ri faire, 
'Us* leis an f huaim th'ann sna speura', 
Chrith gach creutair air thalamli : — 



91 

Tha'n cuan 'sna tonnan aig beucaich, 
\S tha bonn nan sleibhtean air carach', 
'S tha cridhe dhaone ga'n treigsinn,— ; 
Ach c'ait an dtheid iad ga'm folach ? 

Chrath e cumhachd nan speura, 

Dhorch' a ghrein, 'us a ghealach ; 

'S tha puist na tal'mhaiun air geileadh, 

'S thuit na reultean gu h-ealamh ; 

Tha obair naduir gu leir ann 

Dol as a cheile le cabhaig, 

'S cha'n fhuirich ni ach an sluagh sin ? 

Nach fhaod gluasad ua carach'. 

Ach anam, ma fhuair thu, 
Fuil an Uain gu do shaoradh, 
Na biodh do chridhe ga d'fhaillin 5 
Cluinntinn cararah an t-saoghail ; 
An Ti 'sna chuir thu do dhochas, 
'Se sud a ghloir tha gataomadh, 
'Se sud na tuiltean a chual thu, 
TJjig air an t-sluagh nach dthug gaol da* 

Ma tha thu creidsinn na firinn, 
'S fuil na h-iobairt ga d' naomhach' ; 
I Ma tha thu 'g aicheadh mi-dhiadhachd^ 
'S ana-mianna' an t-saoghail ; 
Ma ghabh thu tlachd ann' aitheantaibhj 
'S cuing an t-Slanuighear eutrom ; 
| Slan leat tha thu tearuint', 
I 'S an Ti is airde ga do shaoradh, 
H 2 



n 

Ciuinn guih an Fhir-shaoraidfi, 
Faiq a ghairdean gu h-ealamh 
'Tional dhachaidh nan daone, 
Rinn e shaoradh o'n talamh ; 
O'n is creutairean naomh iad, 
Thug an gaol da gun mhealladh, 
Bheir e suas iad gu Pharras, 
'Sa chaoidh cha f haillnich a ghealladh. 

Thig e'n sin mar Fhear Posda, 

? S theid na h-oighean ,'na choinneamh ; 

'S iad uile deasach' an lochrain, 

Ach cha'n eil moran diu' ullamh .; 

Tha iomadh aon a cuir dochas 

Ann an lochranaibh folamh, 

Air son gu'n d'ith, 'us gu'n d'ol iad 

Aig a bhord air an talamh. 

Ach bheir e suas leis na h-ailleagdin^ 
'S bith' cach dheth sin folamh ; 
'S their e ris os ajrd' riu, 
M So arJ aireamh rinn faire, 
;■** Lean iad mise gu dilis, 
Jf An' staid iosal air thalamh, 
a 'S tha mi nis' dol ga'n ardaeh', 
" 'S Dio dheas-lamh dhoibh mar gheaìladh : — 

xi 'So an dream a thug buaidh, 
" Le fuil an Uain rinn an saoradh,. 
« Thug iad umhlachd dha m'aitheante, 
^ Phaindeoin caineadh a.n t-saoghail ; 



03 

u Ge d 1 chaidh cuid chuir gu bas diu^ 
ci 'S tric an sarach' le daone, 
u Cha do smuainich iad m'aicheadh ; — 
R 'Se sud an aireamh thug gaol dcmh. 

a Fhuair mi biadh agus aodach 

"Ona daone thug speis domh ; 

a 'Sa 'nuair a bha. ;;ii gu.-i slainte 

I Fhuair mi cairdeach gu leir iad ; 

u 'San uair a bha mi sa pliriosun, 

a Rinn iad gach ni dhomh bha feumail, 

§ 'S chau eil mi nis dol ga'u aicheadh, 

w 'S gur ann na'n ait' chaidh mo cheusadh. 

cc A shluaigh blieannuichte nr'athair-sa ! 

p Thigibh fathast 'us eisdibh, 

i Suidhibh sios air a chathair. 

p Tha ni gratheil ri 'reiteach, 

Ci Eadar mise 'san siuagh sin, 

" Rinn mo bhualadh 's mo reubadh^ 
c Rinn mo shaltairt fo'n casan, 
* -'Sa rinn gu maslach mo cheusadh*'' ' 

\n sin caoch'iaidh a ghnuls, 
S thig ordugh diu chum an tionail, 
S theid luchd an uilc thoirt dlu dha ? . 
!V.s gach duthaich 'us fine ; 
fheid gach ceaìgoir a rusgadh, 
Stheid na cuiltean a shireadh, 
Js theid gach coguis a dhusgadh ? 
bith' iomadh suiì ann ri silleadho, 
H 3 



94 



Theld na Ieabh'raichean fhosgladh, 

'Us tliig a choguis tioirt fianuis ; 

'San uair dh'fhosglas c'm Biobal 

Ni sud an diteadh gu siorruidh ; 

" Sluagh malluicht' rinn tair orm, 

" Teich gu brath iad o m' f hianuis, 

Ci Cha dthug iad umhlachd do m'aitheante^ 

" 'Us cha do ghradhaich iad riamh mi. 

CQ Chuir iad cul ri mo shlainte, 

" 'Us rinn iad taircuis air m' fhirinn, 

'• 'S bha cuid diu' briseadh na Sabaid, 

Ci 'S cuid a caineadh nam firean ; 

Ci Bha cuid ri mionnain 's ri breugain, 

M '3 an tlaclid gu leir ann a' mi-run, 

ci 'S ge d' bha cuid na bheir cleoc dhiuY 

" ìiha'n tolc an comhnuidh os 'n iosaL 

'f* Sibhse nis tha gu freagairt, 

u Air son teagasg na firinn, 

Ci Fliuair tomhas do dh'eolas 

*• Air nithibli mora a Bhiobail % 

Ci Aeh an sligh' a pheacaidb, 

c: 'S ann a ehìeachd sibh 'blii 'g imeachd, 

t; ? S chuir sud moran a:r seachran 

Ci A lear.tuia eleachdadh n'an sinnsir:— 

Ci Ticnailibh chum mo chK iad, 
&i Sud a chrionach gun toradh, 
& Cha robli acli sgaiì aig n:i daone^ 
- ; 'S tha tad uttroai ';a ch'jdthrom : 



95 

4< Cumaidh ceartas an sas iaJ 
" Gus am paidh iad na th'orra, 
64 'S tilgidh 'mach iad a m'f hianuis, 
4i Gu teine-siorruidh mo chorruich." 

i'S cruaidh an cridh' air nach druigh e, 
Liuthad suil bkios gun aighear, 
l'S iad a ranaich 'sa buraich — 
,'S a cuir an cul ris na flaitheas ; 
j'S iad ga'n tionail aig satau, 
B an darna bas orra a feitheamh, 
B'S ge do dh'eigh iad air trocair, 
Cha'n eil dochas ri faighail. 



ic Slan le Dia, slan le dochas ;'' 

(Tha iad broriach aig eigheach) 

( Slan le rioghachd na gloire, 

:c Dh'ionnsuidh solas cha dtheid sinn ; 

e Slan le cairdean 's luchd eolais, 

' A fhuair trocair 's rinn feum dheth : 

Theid sinne sios le sruth Iordan, 
k Do shlochd mor. na du'-eigiu." 

s bochd an sealladh an sluagh ud, 
Ur am fuadach o lath'reachd ; 
Ur an glacadh le uamhas, 
5 aobhar truas mar a tha iad ; 
3ha'n f hac' thu sealladh co bronach 
3ho fad 's bu bheo thu 'san f hasach, 
iad dol a chaith' na siorruidheachd ? 
am piantaidh do-aii eamh, 



96 

Àch nis sìiiubhall na daon' ud, 
r S chaidh ari gaor as ar cluasean ; 
'*Us chaidh an sloehd orra dhunadh ? 
5 S cha'n eil duil ann e fuasg'Iadh ; 
Ach a chuideachd a dh'fhag iad, 
Ann am fabhar an Uain sin, 
Chuir iad an aghaidh air Fharras, 
Faic a phairtidh dol suas ìeo ! 

Faic an aighear 'san solas, 

A seinn nan oran tha taitneach ! 

'S cluinn farum nan aingllbh, 

Le Bean-na-Bainse dol dachaidh ! 

Bheir iad steach i do'n t-seomar, 

Sa'm bheil a ghloirsau ri fhaicsinn, 

'S mairg nach bitheadh dhe'n aireamh^ 

CSheibhadh gras gu bhi'ii taic' rithe ! 



A CHRTOCH. 



mm